< class="item_title"> Praca nauczycieli z problemami zdrowotnymi i możliwość pracy zdalnej

Zgodnie z wytycznymi GIS, nie tylko osoby powyżej 60. roku życia, ale i osoby z istotnymi problemami zdrowotnymi należą do grupy tzw. podwyższonego ryzyka zarażenie się COVID-19. W miarę możliwości podczas organizowania pracy takim osobom dyrektor powinien zastosować rozwiązania minimalizujące ryzyko zakażenia. Powstaje jednak pytanie, czy mimo stacjonarnego nauczania nauczyciel może wykonywać pracę zdalnie, np. występując ze stosownym wnioskiem do dyrektora?

 

Wytyczne MEN, MZ i GIS

Zgodnie z wytycznymi dotyczącymi działalności szkół i innych placówek oświatowych w okresie po 1 września 2020 roku, dyrektor powinien w miarę możliwości tak zorganizować pracę pracowników (nie tylko nauczycieli) z istotnymi problemami zdrowotnymi (np. choroba przewlekła, obniżona odporność, stan po przeszczepie), by zminimalizować ryzyko zakażenia tych osób koronawirusem. Dyrektor może np. nie wyznaczać takim nauczycielom dyżurów podczas przerwy między zajęciami czy zastępstw na świetlicy, zapewnić nauczycielom dostęp do środków dezynfekujących i ochronnych (maseczek, rękawiczek, przyłbic, kasków itp.), a także, w miarę możliwości na danym stanowisku, zlecić pracę zdalną (głównie w przypadku pracowników niepedagogicznych). Ale czy taka praca zdalna nauczycieli jest obecnie możliwa?

 

Praca zdalna – tak, zajęcia online – nie

Problem z pracą zdalną nauczycieli polega na tym, że ich podstawowym zadaniem jest prowadzenie zajęć, a te z kolei jeszcze obecnie w przeważającej większości odbywają się w trybie stacjonarnym. Obecne przepisy rozporządzenia MEN dotyczące organizacji pracy szkół i placówek oświatowych w okresie epidemii odnoszą się do możliwości zawieszenia zajęć w kontekście zagrożenia epidemicznego dla zdrowia uczniów. Nie przewidują rozwiązania polegającego na ustaleniu pracy zdalnej dla jednego czy kilku nauczycieli przy zachowaniu trybu stacjonarnego kształcenia.

Ponadto tylko wtedy, kiedy dyrektor zawiesi zajęcia po uzyskaniu zgody organu prowadzącego i pozytywnej opinii sanepidu (choćby częściowo), może on wprowadzić nauczanie hybrydowe lub tylko zdalne, a tym samym umożliwić nauczycielowi nauczanie online i realizowanie zadań (nie tylko zajęć) z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość. 

Zatem przy kształceniu stacjonarnym brak jest obecnie podstaw prawnych do prowadzenia zajęć online w ramach pracy zdalnej. W praktyce dyrektor nie może wyrazić zgody na prowadzenie zajęć z uczniami online, jeżeli nie przeprowadzić procedury zawieszającej zajęcia. W mojej opinii jednak dyrektor formalnie może wydać polecenie służbowe nauczycielowi pracy zdalnej na poniższych zasadach. Praca zdalna sprowadzałaby się do wykonywania innych zadań niż prowadzenie zajęć z uczniami.

 

Praca zdalna nauczyciela

Zgodnie z art. 3 ustawie z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii, ogłoszonego z powodu COVID-19, oraz w okresie 3 miesięcy po ich odwołaniu, w celu przeciwdziałania COVID-19 pracodawca może polecić pracownikowi (formalnie również nauczycielowi) wykonywanie, przez czas oznaczony, pracy określonej w umowie o pracę, poza miejscem jej stałego wykonywania (praca zdalna). Wykonywanie pracy zdalnej może zostać polecone, jeżeli pracownik ma umiejętności i możliwości techniczne oraz lokalowe do wykonywania takiej pracy i pozwala na to rodzaj pracy. W szczególności praca zdalna może być wykonywana przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość lub dotyczyć wykonywania części wytwórczych lub usług materialnych. Narzędzia i materiały potrzebne do wykonywania pracy zdalnej oraz obsługę logistyczną pracy zdalnej zapewnia pracodawca. Przy wykonywaniu pracy zdalnej pracownik może używać narzędzi lub materiałów niezapewnionych przez pracodawcę pod warunkiem, że umożliwia to poszanowanie i ochronę informacji poufnych i innych tajemnic prawnie chronionych, w m.in. danych osobowych, a także informacji, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę. Na polecenie pracodawcy, pracownik wykonujący pracę zdalną ma obowiązek prowadzić ewidencję wykonanych czynności, uwzględniającą w szczególności opis tych czynności, a także datę oraz czas ich wykonania. Pracownik sporządza ewidencję wykonywanych czynności w formie i z częstotliwością określoną w poleceniu pracy zdalnej. Pracodawca może w każdym czasie cofnąć polecenie wykonywania pracy zdalnej. 

Zatem formalnie pracodawca może powierzyć nauczycielowi wykonywanie pracy zdalnej pod warunkiem, że jest on zdolny do jej wykonywania tj. nie przebywa na zwolnieniu lekarskim, ma możliwości organizacyjne i techniczne by ją wykonywać. Moim zdaniem w ramach tej zdalnej pracy nie może jednak prowadzić zajeć online z uczniami, chyba, że dyrektor uzyskał zgodę na choćby częściowe zawieszenie zajęć, które będzie prowadził taki nauczyciel zaliczany do grupy z podwyższonego ryzyka.

 

Podstawa prawna:

  • ustawa z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374),
  • rozporządzenie MEN z dnia 12 sierpnia 2020 r. w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz.U. z 2020 r. poz. 1389),
  • rozporządzenie MENiS z dnia 31 grudnia 2002 r.w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz.U. z 2020 r. poz. 1166),
  • wytyczne MEN, MZ i GIS dla publicznych i niepublicznych szkół i placówek od 1 września 2020 r.

 

Dariusz Skrzyński

04-09-2020

więcej
< class="item_title"> Pracownicze Plany Kapitałowe (PPK) w szkołach

Pracownicze Plany Kapitałowe zostały uregulowane ustawą z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (Dz.U. z 28.11.2018 r., poz. 2215, dalej jako: ustawa o ppk). Wymieniona ustawa stanowi podstawowy akt prawny, który reguluje zasady tworzenia i funkcjonowania pracowniczych planów kapitałowych w Polsce, a zasadnicza jej część weszła w życie z dniem 1 stycznia 2019 r.

Ministerstwo Finansów podkreśla dobrowolność gromadzenia oszczędności w ramach programu polegająca na tym, że każda osoba zatrudniona zostanie zapisana do programu automatycznie, przy czym będzie mogła zrezygnować z dokonywania wpłat do PPK na podstawie pisemnej deklaracji złożonej podmiotowi zatrudniającemu. Wpłaty w ramach programu dokonywane będą przez podmiot zatrudniający i uczestnika (pracownika) przy jednoczesnym wsparciu ze strony państwa w formie wpłaty powitalnej (jednorazowej) oraz wpłaty corocznej.

 

Termin objęcia programem nauczycieli

Programem objęci zostali również nauczyciele oraz  inni pracownicy pedagogiczni zatrudnieni szkołach oraz placówkach oświatowych (art. 2 ustawy o ppk). Zgodnie z art. 137 ustawy o pkk, podmioty zatrudniające wchodzące w skład sektora finansów publicznych - a zatem szkoły i placówki oświatowe będące jednostkami budżetowymi prowadzonymi przez jednostki samorządu terytorialnego na szczeblu gminnym, powiatowym i wojewódzkim - umowy o zarządzanie PPK winny zawrzeć od dnia 1 stycznia 2021 roku, a umowy o prowadzenie PPK najpóźniej do dnia 10 kwietnia 2021 roku.

Wymienione wyżej placówki zatem mają jeszcze czas na przygotowanie się do wdrożenia programu i realizację obowiązków z ustawy o pracowniczych planach kapitałowych.

 

Terminy dla pracodawców spoza sektora finansów publicznych

Pracodawcy, którzy nie są zaliczani do sektora finansów publicznych, mają obowiązek zastosowania się do przepisów ustawy wcześniej. Ustawa w art. 134 uzależnia termin stosowania przepisów wobec pracodawców w zależności od ilości zatrudnianych przez niego pracowników na dzień wymieniony w ustawie  tj.:

1) do podmiotów zatrudniających, które zatrudniają co najmniej 250 osób zatrudnionych według stanu na dzień 31 grudnia 2018 r. ustawę stosuje się od dnia 1 lipca 2019 r.,

2) do podmiotów zatrudniających, które zatrudniają co najmniej 50 osób zatrudnionych według stanu na dzień 30 czerwca 2019 r. ustawę stosuje się od dnia 1 stycznia 2020 r.,

3) do podmiotów zatrudniających, które zatrudniają co najmniej 20 osób zatrudnionych według stanu na dzień 31 grudnia 2019 r. ustawę stosuje się od dnia 1 lipca 2020 r.,

4) do pozostałych podmiotów zatrudniających ustawę stosuje się od dnia 1 stycznia 2021 r.

W konsekwencji placówki, które nie zaliczają się do sektora finansów publicznych i zatrudniają co najmniej 50 osób na dzień 30 czerwca 2019 r. i 20 osób na dzień 31 grudnia 2019 r. obowiązane są do zastosowanie się do przepisów ustawy jeszcze w 2020 r.

Jednocześnie w odpowiedzi na interpelację poselską nr 26880 Ministerstwo Finansów poinformowało, że zmiana (zwiększenie albo zmniejszenie się) liczby zatrudnionych po dniu według którego ustalana jest liczba zatrudnionych, a dniem utworzenia pracowniczego planu kapitałowego, nie modyfikuje terminu utworzenia PPK (odpowiedź z dnia 30 października 2018 r. na interpelację poselską w sprawie stosowania przez podmioty zatrudniające ustawy o pracowniczych planach kapitałowych).

 

Kroki do podjęcia przed wprowadzeniem PPK

Kierownik placówki oświatowej w pierwszej kolejności dokonuje konsultacji w wyborze instytucji finansowej zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie regulacjami (por. art. 7 ust. 3-5 ustawy o ppk), a następnie zawiera umowę o zarządzanie a w dalszej kolejności o prowadzenie pracowniczych planów kapitałowych. Zgodnie z ustawą umowa o zarządzanie powinna zostać zawarta nie później niż na 10 dni roboczych przed dniem, w którym w stosunku do pierwszej z zatrudnionych osób podmiot zatrudniający jest obowiązany zawrzeć umowę o prowadzenie PPK (por. art.8 ust. 1 ustawy o ppk) a pierwsze umowy o prowadzenie w programie, w imieniu i na rzecz osób zatrudnionych należy zawrzeć w terminie do 10. dnia miesiąca następującego po upływie 3 miesięcy od dnia, w którym zgodnie z ustawą pracodawca ma obowiązek wprowadzić program (por. art. 16 ust. 1 ustawy o ppk).

 

Gdzie szukać informacji praktycznych ?

Ustawa o ppk na mocy art. 77 reguluje powołanie Oficjalnego Portalu Informacyjnego Pracowniczych Planów Kapitałowych (www.mojeppk.pl) zawierającego praktyczne informacje na temat organizacji programu, w tym listę instytucji finansowych tworzących indywidualne rachunki ppk oraz poradniki adresowane zarówno do pracodawców jak i pracowników. Od 1 stycznia 2022 roku portal powinien posiadać funkcję informującą uczestnika ppk (po weryfikacji jego tożsamości) o wartości zgromadzonych na rachunku środków.

 

Podstawa prawna:

Ustawa z dnia 4 października 2018 r. o pracowniczych planach kapitałowych (Dz.U. z 28.11.2018 r., poz. 2215) - art. 2, 7, 8, 16, 77, 134, 137.

 

Lucyna Węgłowska-Raczyńska

12-11-2019

 

więcej
< class="item_title"> Procedura oceny pracy nauczyciela

Od 1 września 2019 r. obowiązują nowe zasady w procedurze oceny pracy nauczycieli. Sprawdź, jakie są kolejne czynności w ocenianiu nauczyciela.

 

KROK 1. Rozpoczęcie oceny pracy nauczyciela

Ocena może być dokonana w każdym czasie. Jednak ustawodawca wprowadził tu pewne, ograniczenia. Po pierwsze nie dotyczy ona nauczycieli stażystów. Po drugie oceny nie dokonuje się wcześniej niż przed upływem roku od sporządzenia wcześniejszej oceny lub oceny dorobku zawodowego. Zatem  postępowanie w sprawie ustalenia oceny pracy nie powinno być nadużywane i wszczynane w każdym przypadku popełnienia przez nauczyciela uchybienia porządkowego bądź dyscyplinarnego. W takich sytuacjach dyrektor powinien odpowiednio ukarać nauczyciela karą porządkową albo powiadomić rzecznika dyscyplinarnego działającego przy komisji dyscyplinarnej nauczycieli przy wojewodzie o uchybieniu dyscyplinarnym.

Postępowanie w sprawie oceny pracy nauczyciela wszczyna się z inicjatywy dyrektora danej jednostki oświatowej, w której nauczyciel jest zatrudniony, lub na wniosek:

  • nauczyciela, który chce być oceniony,
  • organu sprawującego nadzór pedagogiczny, a w przypadku nauczycieli placówek doskonalenia nauczycieli - kuratora oświaty,
  • organu prowadzącego szkołę,
  • rady szkoły,
  • rady rodziców.

Dyrektor może wszcząć postępowanie w sprawie oceny pracy określonego nauczyciela w każdej sytuacji, gdy otrzymuje liczne i wyraźne sygnały świadczące o nienależytym wykonywaniu przez tę osobę obowiązków pracowniczych (np. skargi od rodziców lub uczniów, kierowane przez pojedyncze osoby bądź przez radę rodziców).

 

KROK 2. Zawiadomienie nauczyciela o dokonywanej ocenie

Nauczyciela zawiadamia się pisemnie o rozpoczęciu dokonywania jego oceny pracy w przypadku dokonywania oceny pracy:

  • z inicjatywy dyrektora szkoły,
  • na wniosek organu sprawującego nadzór pedagogiczny (najczęściej kuratora oświaty),
  • w przypadku nauczyciela placówki doskonalenia nauczycieli - kuratora oświaty, organu prowadzącego szkołę, rady szkoły lub rady rodziców.

W pozostały przypadku, gdy z wniosek występuje sam nauczyciel,  dyrektor nie musi zawiadamiać nauczyciela o rozpoczęciu oceniania.

Dyrektor musi dokonać powiadomienia niezwłocznie. Nie określono konkretnego terminu.

 

KROK 3. Sprawdzenie informacji przydatnych przy ocenianiu nauczyciela

Przepisy regulujące zasady oceniania pracy nauczyciela nie precyzują sposobu gromadzenia informacji o jego pracy.  Dyrektor, oceniając pracę nauczyciela, powinien wykorzystać informacje o pracy nauczyciela poprzez bezpośrednią obserwację jego pracy, analizę dokumentacji pedagogicznej, np. dzienników lekcyjnych i zajęć pozalekcyjnych, protokołów zebrań z rodzicami, dokumentacji wychowawcy, analizę efektów pracy dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej, analizę uczestnictwa nauczyciela w różnych formach doskonalenia, analizę arkuszy samooceny nauczyciela i ankiet, jeżeli funkcjonują w szkole.

 

KROK 4. Uzyskanie opinii o pracy nauczyciela

Zanim dyrektor dokona oceny, musi w wielu przypadkach zasięgać opinii innych organów. I tak:

 

Rodzaj organu

 Forma współdziała

Obowiązek czy możliwość współdziałania

Rada rodziców

(tylko w szkołach w których tworzy się rada rodziców)

Opinia. Powinna być wyrażona w formie pisemnej i być wydana w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia. Nieprzedstawienie opinii nie wstrzymuje dokonywania oceny pracy.

Opinia obowiązkowa

Samorząd uczniowski

Opinia. Powinna być wyrażona w formie pisemnej, zawierać uzasadnienie i być wydana w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia.

Opinia dobrowolna

Doradca metodyczny (ewentualnie inny nauczyciel mianowany lub dyplomowany)           

Opinia. Powinna być wyrażona w formie pisemnej, zawierać uzasadnienie i być wydana w ciągu 14 dni od dnia otrzymania zawiadomienia.

Opinia ta jest obligatoryjna, jeżeli nauczyciel zgłosi taki wniosek. W innym przypadku jest ona dobrowolna.

 

W poniższych sytuacjach dyrektor musi współdziałać w formie porozumienia z innymi podmiotami przy dokonywaniu ocen.

Ustalenie oceny w porozumieniu z nauczycielem zajmującym stanowisko kierownicze i sprawującym w tej szkole nadzór pedagogiczny albo nauczycielem upoważnionym przez organ prowadzący         

Jeżeli dyrektorem szkoły jest osoba niebędąca nauczycielem, wówczas dokonuje on oceny pracy nauczyciela w porozumieniu z:

  • nauczycielem zajmującym w tej szkole inne stanowisko kierownicze (wicedyrektorem lub innym nauczycielem pełniącym funkcję kierowniczą określoną w statucie szkoły) i sprawującym w tej szkole nadzór pedagogiczny,
  • nauczycielem upoważnionym przez organ prowadzący (wyłącznie w przypadku innych form wychowania przedszkolnego, przedszkoli, szkół i placówek, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 Karty Nauczyciela).

Ustalenie oceny w porozumieniu z organem sprawującym nadzór pedagogiczny

Jeżeli dyrektorem szkoły jest osoba niebędąca nauczycielem, wówczas dokonuje on oceny pracy nauczyciela zajmującego inne stanowisko kierownicze i sprawującego w tej szkole nadzór pedagogiczny obligatoryjnie w porozumieniu z organem sprawującym nadzór pedagogiczny (w przypadku nauczycieli placówek doskonalenia nauczycieli - w porozumieniu z kuratorem oświaty).

Ustalenie oceny w porozumieniu z dyrektorem szkoły, w której nauczyciel uzupełnia pensum

Jeżeli nauczyciel uzupełnia etat na podstawie art. 22 ust. 1 Karty Nauczyciela, wtedy dyrektor szkoły macierzystej dokonuje jego oceny w porozumieniu z dyrektorem szkoły, w której nauczyciel uzupełnia obowiązkowy wymiar zajęć.

Przyjęcie oceny ustalonej przez dyrektora właściwej placówki doskonalenia nauczycieli

W przypadku nauczyciela doradcy metodycznego konieczne jest uprzednie uzyskanie oceny pracy dokonanej przez dyrektora właściwej placówki doskonalenia nauczycieli, w zakresie dotyczącym wykonywania zadań doradcy metodycznego.

Przyjęcie oceny ustalonej przez  właściwy organ władzy kościelnej     

W przypadku nauczyciela religii dyrektor szkoły musi uwzględnić ocenę merytoryczną pracy nauczyciela religii ustaloną przez właściwą władzę kościelną. W tym celu należy zawiadomić tę władzę o dokonywanej ocenie, wskazując na konieczność dokonania oceny merytorycznej tego nauczyciela.

 

KROK 5. Dokonanie oceny pracy nauczyciela

Termin na dokonanie oceny wynosi 3 miesiące liczone od dnia złożenia wniosku od dnia powiadomienia nauczyciela na piśmie lub od dnia powiadomienia nauczyciela na piśmie o rozpoczęciu dokonywania oceny jego pracy.

Do trzymiesięcznego terminu, w których powinna zostać ustalona ocena pracy, nie będą wliczane:

  • okresy usprawiedliwionej nieobecności nauczyciela w pracy, trwającej dłużej niż 14 dni,
  • okresy ferii szkolnych,
  • w przypadku nauczycieli zatrudnionych w szkołach, w których nie są przewidziane ferie szkolne - okresów urlopu wypoczynkowego trwającego nieprzerwanie co najmniej 14 dni kalendarzowych.

 

KROK 6. Zapoznanie nauczyciela z projektem oceny

Należy przekazać nauczycielowi informację o miejscu i terminie, w którym może on zapoznać się projektem oceny jego pracy. Należy też wyznaczyć mu 5 dni roboczych na zgłoszenie na piśmie uwag i zastrzeżeń. W zawiadomieniu należy powiadomić nauczyciela o możliwości skorzystania z obecności przedstawiciela wskazanej przez nauczyciela zakładowej organizacji związkowej przy zapoznawaniu go z projektem oceny pracy. Dyrektor uwzględnia uwagi i zastrzeżenia i wprowadza ewentualne zmiany lub pozostaje przy ustalonym projekcie

...
więcej
< class="item_title"> Procedura udzielania urlopu zdrowotnego dla nauczycieli

Procedura przedstawia kolejne czynności w procedurze udzielania urlopu zdrowotnego, w zależności od tego czy nauczyciel chce wykorzystać urlop na turnus leczniczy lub rehabilitacyjny, czy też nie.

 

Nauczycielu! Masz dwie możliwości wnioskowania o urlop

W praktyce szkolnej mogą pojawić następujące sytuacje związane z wnioskowaniem o urlop zdrowotny:

  • wniosek zawiera skierowanie na turnus leczniczy lub rehabilitacyjny – wtedy urlop udzielany jest na ten turnus i na okres wskazany w skierowaniu,
  • wniosek nie zawiera skierowania na turnus leczniczy lub rehabilitacyjny – wtedy kiedy nauczyciel chce skorzystać z urlop w większym wymiarze, maksymalnie rocznym.

W zależności od tego która sytuacja będzie miała miejsce różne będzie postępowanie dyrektora w tej sprawie.

 

Procedura postępowania z wnioskami o urlop zdrowotny, które zawierają skierowanie na turnus rehabilitacyjny lub leczniczy

Krok 1. Nauczyciel składa wniosek o udzielenie urlopu zdrowotnego do dyrektora szkoły - wzór nr 1 w załączeniu. Do wniosku musi dołączyć skierowanie na leczenie uzdrowiskowe lub rehabilitację  uzdrowiskową.

Krok 2.Po otrzymaniu wniosku o urlop dla poratowania zdrowia na leczenie uzdrowiskowe lub rehabilitację uzdrowiskową wraz ze stosownym skierowaniem dyrektor weryfikuje, czy przesłanki z art. 73 ust. 1 Karty Nauczyciela udzielenia urlopu są spełnione oraz czy skierowanie zostało potwierdzone przez oddział wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia właściwy ze względu na miejsce zamieszkania nauczyciela.

Krok 3. Jeżeli nauczyciel wraz z wnioskiem o urlop dla poratowania zdrowia nie przedłożył skierowania na leczenie lub rehabilitację uzdrowiskową, wówczas dyrektor stosuje procedurę postępowania z wnioskami o urlop zdrowotny, które nie zawierają skierowania na turnus rehabilitacyjny lub uzdrowiskowy. 

Krok 4. Po weryfikacji formalnej z kroku 1. dyrektor podejmuje decyzję - wzór nr 2:

  • w sprawie udzielenia urlopu – jeżeli nauczyciel spełnia wszystkie przesłanki z art. 73 ust. 1 Karty Nauczyciela i skierowanie zawiera potwierdzenie NFZ,
  • w sprawie odmowy udzielenia urlopu – jeżeli nauczyciel nie spełnia przesłanek z art. 73 ust. 1 Karty Nauczyciela lub skierowanie nie zawiera potwierdzenia NFZ.

 

Procedura postępowania z wnioskami o urlop zdrowotny, które nie zawierają skierowania na turnus rehabilitacyjny lub uzdrowiskowy 

Krok 1. Nauczyciel składa wniosek o udzielenie urlopu zdrowotnego do dyrektora szkoły. Treść wniosku nie jest określona przepisami - propozycja wzór nr 3.

Krok 2. Po otrzymaniu wniosku (pisemnego) o udzielenie urlopu dla poratowania zdrowia dyrektor weryfikuje, czy przesłanki  formalne z art. 73 Karty Nauczyciela udzielenia urlopu są spełnione. Bada, czy nauczyciel:

  • korzystał wcześniej z urlopu zdrowotnego – jeżeli tak, to ustala, czy łączny wymiar wszystkich urlopów zdrowotnych nauczyciela nie przekroczył 3 lat oraz od dnia zakończenia poprzedniego urlopu dla poratowania zdrowia upłynął co najmniej rok,
  • jest zatrudniony w pełnym wymiarze zajęć na czas nieokreślony w momencie rozpoczęcia urlopu (ten warunek właściwie będzie badany po wskazaniu daty rozpoczęcie urlopu w orzeczeniu lekarskim),
  • posiada co najmniej 7-letni okres pracy w szkole (w wymiarze nie niższym niż 1/2, o ile nie ma przerw w pracy powyżej 3 miesięcy) – ten warunek dotyczy tylko pierwszego urlopu,
  • nie nabył uprawnień emerytalnych.

Jeże nie – przejdź do kroku 3.  Jeżeli tak – przejdź do korku 4.

Krok 3.  Jeżeli warunki formalnie z art. 73 Karty Nauczyciela do udzielenia urlopu – w zależności czy jest to pierwszy urlop nauczyciela, czy kolejny  – nie są spełnione dyrektor odmawia udzielenia urlopu - propozycja pisma - wzór nr 4.

Krok. 4Jeżeli warunki formalne z art. 73 Karty Nauczyciela do udzielenia urlopu – w zależności czy jest to pierwszy urlop nauczyciela, czy kolejny  – są spełnione dyrektor kieruje nauczyciela na badania do lekarza medycyny pracy w terminie 7 dni roboczych od dnia złożenia wniosku przez nauczyciela. Wzór skierowania został prawnie określony w rozporządzeniu w sprawie orzekania o potrzebie udzielenia nauczycielowi urlopu dla poratowania zdrowia - wzór nr 5.

Krok 5.Nauczyciel przedkłada orzeczenie lekarskie o potrzebie udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia. Wzór orzeczenia został prawnie określony w załączniku do rozporządzenia w sprawie orzekania o potrzebie udzielenia nauczycielowi urlopu dla poratowania zdrowia.

Krok 6. Po otrzymaniu orzeczenia dyrektor podejmuje decyzję:

  • udziela urlopu – jeżeli nauczyciel spełnia wszystkie przesłanki i dyrektor nie ma zastrzeżeń do zasadności orzeczenia lekarskiego - wzór nr 6,
  • składa odwołanie od orzeczenia lekarskiego – jeżeli nauczyciel spełnia wszystkie przesłanki, ale dyrektor ma zastrzeżenia do zasadności orzeczenia - wzór nr 7.

Krok 7.Wojewódzki ośrodek medycyny pracy wydaje orzeczenie w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia otrzymania odwołania. To orzeczenie jest ostateczne zarówno co do prawa do urlopu i co do terminu udzielenia urlopu.

Krok 8.Dyrektor niezwłocznie wydaje decyzję. Nie może odmówić udzielenia urlopu nauczycielowi, który spełnia wszystkie wymogi, w tym posiada ostateczne orzeczenie lekarskie o potrzebie jego udzielenia.

 

Dariusz Skrzyński

13-05-2019

więcej
< class="item_title"> Przejście w stan nieczynny w ruchu kadrowym 2020

Pouczenie o możliwości przejścia w stan nieczynny powinno być zawarte w dokumencie wypowiedzenia. To czy nauczyciel skorzysta z tego prawa zależy tylko i wyłącznie od niego. Sprawdź, kiedy i w jaki sposób.

 

Stan nieczynny wynika z Karty Nauczyciela 

Możliwość przejścia w stan nieczynny wynika z art. 20 ust. 5c Karty Nauczyciela i dotyczy nauczycieli zwalnianych z następujących przyczyn:

  • częściowej likwidacji szkoły,
  • zmian organizacyjnych powodujących zmniejszenie liczby oddziałów w szkole uniemożliwiających dalsze zatrudnianie nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć,
  • zmian planu nauczania uniemożliwiających dalsze zatrudnianie nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć.

W dokumencie wypowiedzenie należy pouczyć nauczyciela o możliwości skorzystania ze stanu nieczynnego. Brak tej informacji może zostać uznany jako błąd formalny przy ewentualnym odwołaniu się nauczyciela do sądu pracy.

Z przeniesienia w stan nieczynny może skorzystać tylko nauczyciel zwolniony na podstawie art. 20 Karty Nauczyciela (czyli taki który jest zatrudniony na podstawie mianowana lub umowy o pracę w pełnym wymiarze). Zwolnienie na innej podstawie nie uprawniania nauczyciela do skorzystania ze stanu nieczynnego. Podstawą prawną rozwiązania stosunku pracy nauczycieli zatrudnionych na podstawie umowy o pracę w niepełnym wymiarze zajęć na czas nieokreślony w sytuacji braku możliwości dalszego zatrudnienia z powodu, częściowej likwidacji, zmian organizacyjnych lub zmian planu nauczania jest art. 27 ust. 1 Karty Nauczyciela, a nie art. 20 Karty. 

W ciągu 30 dni od dnia doręczenia wypowiedzenia na podstawie art. 20 Karty nauczyciel może złożyć pisemny (nie elektroniczny np. w formie maila, czy ustny) wniosek o przeniesienie w stan nieczynny. Wypowiedzenie staje się wtedy bezskuteczne, a nauczyciel będzie korzystał ze stanu nieczynnego w okresie od 1 września do końca lutego 2021 roku.  Dyrektor nie ma możliwości odmówić przeniesienia.

 

Plusy i minusy stanu nieczynnego

Z  punktu widzenia pracodawcy zaletą stanu nieczynnego jest:

  • brak możliwości odwołania się przez nauczyciela do sądu pracy - przeniesienie w stan nieczynny nie jest bowiem możliwe bez zgody nauczyciela,
  • brak konieczności wypłaty na rzecz nauczyciela jednorazowej odprawy z tytułu rozwiązania stosunku pracy - nauczyciel przeniesiony w stan nieczynny w momencie wygaśnięcia stosunku pracy po jego upływie nie otrzymuje bowiem odprawy z tytułu rozwiązania stosunku pracy, gdyż stosunek pracy nie rozwiązuje się lecz wygasa; odprawę zastępuje wynagrodzenie zasadnicze wypłacane w trakcie stanu nieczynnego.

Z punktu widzenia nauczyciela zaletą stanu nieczynnego jest:

  • pierwszeństwo w zatrudnieniu w innych szkołach i placówkach samorządowych (ale tylko gdy rozpoczęcie zatrudnienia następuję do 31 sierpnia 2020 r.),
  • może umożliwić nauczycielowi nabycie prawa do nagrody jubileuszowej, osiągnięcie uprawnień emerytalnych lub do świadczenia kompensacyjnego (okres stanu nieczynnego jest okresem pracy).

 

Art. 224 ustawy – Przepisy wprowadzające Prawo oświatowe

 

W okresie do dnia 31 sierpnia 2020 r. pierwszeństwo w zatrudnieniu na wolnych stanowiskach pracy dla nauczycieli w szkołach prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego przysługuje:

1)        nauczycielom przeniesionym w stan nieczynny, nauczycielom, którzy otrzymali informację o przeniesieniu ich w stan nieczynny z początkiem kolejnego roku szkolnego, oraz nauczycielom, którzy złożyli wniosek o przeniesienie w stan nieczynny w trybie art. 20 ust. 5c ustawy - Karta Nauczyciela;

2)        nauczycielom, z którymi rozwiązano stosunek pracy w trybie art. 226 ust. 2, z dniem wypowiedzenia im stosunku pracy (chodzi o nauczyciel likwidowanych gimnazjów).

 

UWAGA! Jeżeli zatrudnienie następuję od 1 września 2020 r. przepis ten nie ma już zastosowania.

 

Zakończenie stanu nieczynnego 

Formalnie stan nieczynny trwa od 1 września do końca lutego następnego roku. Z upływem sześciomiesięcznego okresu pozostawania w stanie nieczynnym stosunek pracy wygasa. Wygaśnięcie stosunku pracy powoduje dla nauczyciela skutki, jakie przepisy prawa wiążą z rozwiązaniem stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy w zakresie świadczeń przedemerytalnych.

Nie tylko upływ okresu stanu nieczynnego powoduje jego zakończenie. Możliwe jest również przedwczesne zakończenie stanu nieczynnego:

 

Wygaśnięcie stanu nieczynnego z art. 20 ust. 5c Karty Nauczyciela

  • upływ 6 miesięcy stanu nieczynnego
  • odmowa przywrócenia do pracy na stanowisko w pełnym wymiarze zajęć                                                                                                  

 

 

Podstawa prawna:

 

Dariusz Skrzyński

06-05-2020

więcej
< class="item_title"> Regulamin oceny pracy nauczycieli - co dalej?

W ustawie o finansowaniu zadań oświatowych wprowadzono konieczność ustalania regulaminów (na podstawie art. 6a ust. 14–18 ustawy – Karta Nauczyciela), określających wskaźniki oceny pracy nauczycieli, odnoszące się do poziomu spełniania poszczególnych kryteriów oceny pracy nauczycieli na poszczególnych stopniach awansu zawodowego oraz uwzględniające specyfikę pracy w danej szkole. Ustawą z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw dokonana została zmiana ustawy – Karta Nauczyciela w zakresie oceny pracy polegającej na uchyleniu art. 6a ust. 14-18, które dotyczyły ustalania przez dyrektorów szkół i organy sprawujące nadzór pedagogiczny ww. regulaminów. Wszystkie kwestie związane z dokonywaniem oceny pracy nauczycieli są obecnie uregulowane w ustawie – Karta Nauczyciela oraz w rozporządzeniu MEN z dnia 29 maja 2018 r. w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczycieli zakresu informacji zawartych w karcie oceny pracy, składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego oraz trybu postępowania odwoławczego.

W związku z powyższym, przedmiotowa zmiana ustawowa spowodowała rezygnację z formułowania wskaźników opisujących szczegółowo spełnianie poszczególnych kryteriów ministerialnych, a dyrektorzy i organy sprawujące nadzór nie są już zobligowani do ustalania regulaminów określających wskaźniki oceny pracy nauczycieli lub dyrektorów. Należy jednak podkreślić, że brak wskaźników nie musi w konsekwencji oznaczać likwidacji regulaminów oceny pracy nauczyciela jako takich.

 

Czy w szkole zatem powinien funkcjonować regulamin dokonywania oceny pracy nauczyciela?

Przepisy ustawy Prawo oświatowe, jak również przepisy aktów wykonawczych nie wyrażają wprost obowiązku opracowania dla szkoły regulaminu ustalania oceny pracy. Brak podstawy do wydania regulaminu oceniania poczytywać należy tylko jako brak obowiązku wydania takiego aktu, co nie oznacza, że dyrektor szkoły nie może zdecydować się na ustalenie takiego dokumentu nazywając go regulaminem lub procedurą. Dokument taki jest aktem wewnętrznym, a dyrektor szkoły może wydawać akty kierownictwa wewnętrznego. Jeśli dyrektor zdecyduje się taki regulamin ustalić to podstawą prawną będą przepisy Prawa oświatowego dotyczące kompetencji dyrektora. Chcąc powołać w regulaminie podstawę prawną, czyli przepis, który upoważnia dyrektora do wydania takiego aktu, można wskazać art. 68 ust.1 pkt 1 Prawa oświatowego, który stanowi, że dyrektor szkoły kieruje działalnością szkoły oraz dodatkowo art. 68 ust. 5, który przesądza o tym, że dyrektor jest kierownikiem zakładu pracy. Nazewnictwo wewnętrznych regulacji szkoły jest uzależnione od treści statutu, jednak gdy statut nie odsyła do regulaminu, procedury lub instrukcji, czyli dokumentu uzupełniającego jego treść, to decyzję o nadaniu nazwy takiemu dokumentowi podejmuje statutowo upoważniony organ ustalający te regulacje, a w szczególności dyrektor odpowiedzialny za kierowanie szkołą, co wykazano powyżej. W praktyce szkolnej najczęściej odbywa się to poprzez wydanie zarządzenia dyrektora szkoły. Ustawa Prawo oświatowe nie określa zasad nadawania nazw regulacjom wewnątrzszkolnym, poza przypadkami regulaminów działania kolegialnych organów wskazanych w ustawie tj. regulaminu rady pedagogicznej - art. 73 ust. 2, regulaminu rady szkoły art. 80 ust. 3, art. 81 ust. 8, regulaminu rady rodziców - art. 83 ust. 4, regulamin samorządu uczniowskiego - art. 85 ust. 3. Należy również zauważyć, że w praktyce szkolnej funkcjonuje wiele regulaminów, np. świetlicy szkolnej czy biblioteki szkolnej, których ustalenie nie wynika bezpośrednio z przepisów oświatowych.

Istotne w tym miejscu są natomiast kwestie zasadności tworzenia takiego dokumentu i zawartych w nim treści. Uregulowania prawne, o których mowa wyżej, dotyczą takich obszarów, jak: poziomy spełniania kryteriów oceny pracy nauczyciela, tryb dokonywania oceny pracy, regulacji odnoszących się do karty oceny pracy, tryb odwoławczy od oceny pracy nauczyciela. Ponadto w celu zapewnienia jednolitości oceny poziomu spełniania kryteriów oceny pracy we wszystkich przedszkolach, szkołach i placówkach obowiązuje skala punktowa, którą należy stosować oceniając poziom spełnienia każdego kryterium oceny pracy. A zatem została utrzymana zasada wartościowania spełniania poszczególnych kryteriów oceny  i między innymi z tego powodu powinna być opracowana procedura określająca tryb i zasady wykonywania czynności w zakresie dokonywania oceny pracy nauczyciela przez dyrektora. Taki dokument powinien być dla każdego nauczyciela wyjątkowo transparentny i każdy nauczyciel powinien dokładnie znać jego założenia, np. dotyczące wartościowania każdego z kryteriów. Regulamin mógłby również szczegółowo określać czynności podejmowane przez dyrektora w trakcie dokonywania oceny pracy również po to, by te działania były jednakowe wobec wszystkich ocenianych nauczycieli z uwzględnieniem lub bez uwzględnienia ich stopnia awansu zawodowego nauczyciela.

W konkluzji należy stwierdzić, że choć przepisy nie nakazują tworzenia takich dokumentów, to również nie ma przepisów zabraniających ich opracowywania, tym bardziej, że w ministerialnym uzasadnieniu bardzo precyzyjnie określono w jakim zakresie dokonano zmian stwierdzając, iż nie będą już ustalane regulaminy określające wskaźniki oceny pracy nauczycieli, a nie regulaminy czynności podejmowanych przez dyrektora w zakresie ich dokonywania. Ponadto kwestia nazwy dla tego dokumentu (regulamin, procedura, instrukcja, zasady itd.) jest sprawą wtórną, jednak powaga regulowanej nim tematyki, logika, a przede wszystkim wieloletnia historia dokumentów wydawanych w tej materii (jeszcze przed omawianymi zmianami prawa, w placówkach oświatowych funkcjonował „Regulamin oceniania (...)” właśnie), nakazują sądzić, że powinien on nazwany być Regulaminem oceniania. Co więcej, utrzymanie nazwy „Regulamin” jest dużo wygodniejsze, gdyż pozwala Dyrektorom na dokonywanie wymaganych prawem zmian w już opracowanym dokumencie, a nie wymaga opracowania zupełnie nowej dokumentacji. 

 

Bożena Browarczyk - ekspert z bogatym doświadczenieniem zawodowym wynikającym z pracy w szkole i w nadzorze pedagogicznym, a także ze współpracy z Centralną Komisją Egzaminacyjną. 

28-05-2019

więcej
< class="item_title"> Rola i zadania nauczyciela w procesie oceny jego pracy | e-szkolenie

Z początkiem 2019 roku zaczęły obowiązywać zmienione przepisy regulujące tryb dokonywania oceny pracy nauczycieli. Co ważne, aktualne zapisy, tak jak i poprzednie przewidują bardzo szeroki zakres oceny (od 9 kryteriów dla stażysty, do 23 dla nauczyciela dyplomowanego), gdzie kluczowa okazuje się być rola samych nauczycieli w odpowiednim dokumentowaniu swojej pracy oraz przygotowaniu się do oceny. 

więcej
< class="item_title"> Świadczenia kompensacyjne - odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania

Świadczenie kompensacyjne dla nauczycieli zwane krótko kompensówką jest rekompensatą za utratę prawa do wcześniejszej emerytury. Po różnych zawirowaniach w oświacie świadczenie to coraz częściej staje się obiektem zainteresowania nauczycieli, tym samym poniżej odpowiadamy na pytania i wątpliwości zgłaszane przez nauczycieli, którzy decydują się na skorzystanie z tego przywileju.

 

Komu przysługuje świadczenie?

Zgodnie z  art. 4  Ustawy z dnia 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (Dz.U.  z 2018 r. poz. 128)  świadczenie przysługuje nauczycielom, którzy spełnili łącznie 3 warunki:

  • osiągnęli odpowiedni wiek, tj. jeżeli nauczyciel ukończył, np. 55 lat w przypadku kobiet i 58 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2019 – 2020. W ustawie rozpisano wymagany wiek począwszy od 2009 aż do 2032 roku.
  • mają 30 letni okres składkowy i nieskładkowy, w tym 20 lat „z kredą”, czyli jako nauczyciel w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1.
  • rozwiązali stosunek pracy. Ważne, aby nauczyciel przed zgłoszeniem wniosku o świadczenie pozostawał w stosunku pracy na stanowisku nauczyciela we wspomnianych jednostkach. Gdyby, np. nauczyciel po ustaniu stosunku pracy w szkole, ale przed zgłoszeniem wniosku, podjął inne zatrudnienie czy działalność gospodarczą, wówczas nie nabędzie prawa do świadczenia kompensacyjnego.

 

Art. 2. Użyte w ustawie określenia oznaczają: 

1) nauczyciel – nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych w: 

a) publicznych i niepublicznych przedszkolach, 

b) szkołach publicznych i niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych, 

c) publicznych i niepublicznych placówkach kształcenia ustawicznego i placówkach, o których mowa w art. 2 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 59, 949 i 2203)

 

Art. 4. 1. Świadczenie przysługuje nauczycielom, którzy spełnili łącznie następujące warunki: 

1) osiągnęli wiek, o którym mowa w ust. 3;

2) mają okres składkowy i nieskładkowy w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1383, 1386 i 2120), zwanej dalej „ustawą o emeryturach i rentach z FUS”, wynoszący 30 lat, w tym 20 lat wykonywania pracy w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1, w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć; 

3) rozwiązali stosunek pracy.

 

Art. 4. 3. Nauczyciel ma prawo do świadczenia, jeżeli ukończył: 

1) 55 lat – w latach 2009–2014; 

2) 55 lat w przypadku kobiet i 56 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2015–2016; 

3) 55 lat w przypadku kobiet i 57 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2017–2018; 

4) 55 lat w przypadku kobiet i 58 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2019– 2020; 

5) 55 lat w przypadku kobiet i 59 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2021–2022; 

6) 55 lat w przypadku kobiet i 60 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2023–2024; 

7) 56 lat w przypadku kobiet i 61 lat w przypadku mężczyzn – w latach 2025–2026; 

8) 57 lat w przypadku kobiet i 62 lata w przypadku mężczyzn – w latach 2027– 2028; 

9) 58 lat w przypadku kobiet i 63 lata w przypadku mężczyzn – w latach 2029– 2030; 

10) 59 lat w przypadku kobiet i 64 lata w przypadku mężczyzn – w latach 2031– 2032.

 

 Ile będzie wynosiło świadczenie?

 Nie będzie niższe niż kwota najniższej emerytury czyli 1.100 złotych brutto - od 1 marca 2019. Wysokość świadczenia zależy od podstawy obliczenia emerytury, średniego dalszego trwania życia (obecnie 260,7) i od tego czy uprawniony jest członkiem OFE. Tak jest dziś, co może zostać zmienione w związku ze zmianami dotyczącymi OFE. Aktualnie można wyliczyć wysokość świadczenia, posługując się poniższą zależnością:

 

Wzor

 

Dodatkowo z racji członkowstwa w OFE składki emerytalne zostają przemnożone przez wskaźnik korygujący (19.52/12.22) - co ma za zadanie odtworzyć wartość środków z OFE przekazanych do ZUS. 

Do obliczeń możemy wykorzystać specjalny kalkulator udostępniony przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na stronie www.zus.gov.pl. Kalkulator dostępny jest w dwóch wersjach – uproszczonej i zaawansowanej.

Warto pamiętać, że prognozowana wysokość nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego jest kwotą brutto, tzn. przed potrąceniem podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne.

 

Art. 5. 1. Świadczenie stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury, ustalonej w sposób określony w art. 25 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku 60 lat, ustalone według obowiązujących w dniu zgłoszenia o przyznanie świadczenia tablic średniego trwania życia, o których mowa w art. 26 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

2. Jeżeli uprawniony jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego, przy ustalaniu podstawy obliczenia emerytury, składki na ubezpieczenie emerytalne, zewidencjonowane na jego koncie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, zwanym dalej „Zakładem”, zwiększa się przez pomnożenie wskaźnikiem korygującym 19,52/12,22, stanowiącym stosunek pełnej wysokości składki na ubezpieczenie emerytalne do wysokości zewidencjonowanej na koncie ubezpieczonego w Zakładzie.

3. Kwota świadczenia nie może być niższa niż kwota najniższej emerytury, o której mowa w art. 85 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

 

Czy mogę pobierać świadczenie i pracować w szkole lub w innej jednostce?

Nauczycielowi pobierającemu świadczenie nie wolno zatrudnić się w szkole i w innych jednostkach wymienionych w art.1 ustawy Karta Nauczyciela, nawet jeśli zajmowane stanowisko nie ma nic wspólnego z pracą dydaktyczną. W przypadku nawiązania stosunku pracy w tych jednostkach prawo do świadczenia zostaje zawieszone. Wówczas nie ma znaczenia ani wysokość przychodu ani rodzaj pracy, jaką wykonuje nauczyciel. 

 

Art. 9. 2. Prawo do świadczenia ulega zawieszeniu bez względu na wysokość uzyskiwanego przychodu w razie podjęcia przez uprawnionego pracy w jednostkach, o których mowa w art. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela.

 

Natomiast, jak wynika z wyjaśnień ZUS, wykonywanie pracy na podstawie umowy o dzieło czy umowy zlecenia nie jest zatrudnieniem, o którym mowa w przepisach Karty Nauczyciela. W związku z tym można pobierać świadczenie i pracować w szkole (na umowę cywilno-prawną) - nawet jako nauczyciel, np. prowadząc zajęcia nieobowiązkowe. Wówczas osiąganie przychodów z tego tytułu będzie podlegało rozliczaniu na ogólnych zasadach zgodnie z ustawą o emeryturach i rentach z FUS. Jednak należy pamiętać, że zasadą jest zatrudnianie nauczycieli w szkole w ramach stosunku pracy (art. 10 ust. 1 Karty Nauczyciela), a nie umowy zlecenia czy o dzieło.

 

Czy jeżeli otrzymam rentę z tytułu choroby zawodowej

...
więcej
< class="item_title"> Termin korzystania z urlopu okolicznościowego kto o tym decyduje?

W określonych sytuacja nauczyciel, czy pracownik niepedagogiczny mogą skorzystać z dni wolnych w związku z życiowymi okolicznościami. 

 

Urlop okoliczność jest zwolnieniem od pracy, a nie kolejnym rodzajem urlopu

Urlop okolicznościowy jest tylko potoczną nazwą zwolnienia od świadczenia pracy pracownika w związku z wydarzeniami z życia rodzinnego.

 

 2 dni

 

Ślub pracownika

Urodzenie się dziecka pracownika

Zgon i pogrzebu małżonka pracownika lub jego dziecka, ojca, matki, ojczyma lub macochy

 

1 dzień

 

Ślub dziecka pracownika

Zgon i pogrzeb siostry, brata, teściowej, teścia, babki, dziadka, a także innej osoby pozostającej na utrzymaniu pracownika lub pod jego bezpośrednią opieką.

 

 

(§15 rozporządzenia MPiPS z 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy)

Zwolnienia te nie mają charakteru urlopów i nie są zaliczane do wymiaru urlopu przysługującego nauczycielowi. Bez znaczenia jest też feryjny, czy nieferyjny charakter placówki.

 

Czy urlop przysługuje na ślub cywilny, czy kościelny?

W przypadku ślubu – przepisy nie wskazują, który ze ślubów – cywilny, czy kościelny uprawnia do urlopu okolicznościowego. Należy przyjąć, że ten ślub jest istotny, który wywiera skutki prawne w zakresie stanu cywilnego zawierających go osób. Dni zwolnieni z tytułu obu ślubów nie kumulują się.

 

Urlop może być udzielony tylko w dniu danego zdarzenia? Czy to prawda?

Zwolnienie od pracy musi pozostawać związek między zdarzeniem uprawniającym do dnia wolnego a terminem wykorzystania zwolnienia.  Nauczyciel, pracownik niepedagogiczny powinien wykorzystywać urlopy okolicznościowe w miarę możliwości w dniach zdarzenia uzasadniającego udzielenie takiego dnia (np. w dniu pogrzebu, w dniu urodzenia dziecka, w dniu ślubu). W przypadku gdyby wydarzenie miało miejsce np. w czasie urlopu wypoczynkowego lub bezpłatnego, zwolnienia lekarskiego lub innej okoliczności usprawiedliwiającej nieobecność to pracownikowi nie przysługuje urlop okolicznościowy. Może więc zdarzyć się, że pracownik w ogóle nie będzie miał sposobności skorzystania z tego uprawnienia. 

Dopuszczalne jest jednak udzielenie zwolnienia w terminie późniejszym wówczas, gdy nauczyciel, czy pracownik wykaże, że w tym właśnie czasie ma załatwić sprawy związane z danych zdarzeniem (np. sprawy urzędowe zwiane z urodzeniem się dziecka, czy sprawy notarialne, spadkowe). 

 

Pracownik powinien złożyć wniosek o zwolnienie od pracy

Urlop okolicznościowy jest prawem, a nie obowiązkiem pracownika. Pracodawca udziela go nie z własnej inicjatywy, lecz na wniosek nauczyciela. Nie ma obowiązku prawnego przedkładania dokumentów wykazujących zaistnienie zdarzenia uzasadniającego udzielenie urlopu okolicznościowego (np. odpisów aktu małżeństwa czy aktu urodzenia dziecka). Wystarczy jedynie złożenie wniosku i oświadczenie nauczyciela (również ustne) o zaistnieniu przyczyny. Oczywiście dyrektor szkoły może żądać przedłożenia stosownych dokumentów, jeżeli pojawią się wątpliwości, co do wykorzystania zwolnienia (ale tylko do wglądu).

 

Za okres urlopu okolicznościowego przysługuje wynagrodzenie

Za czas zwolnienia pracownik (również nauczyciel) zachowuje prawo do wynagrodzenia (§16 ww. rozporządzenia).

 

Dla ustalenia tego wynagrodzenia stosuje się zasady obowiązujące przy ustalaniu wynagrodzenia za urlop, z tym, że składniki wynagrodzenia ustalane w wysokości przeciętnej oblicza się z miesiąca, w którym przypadło zwolnienie od pracy lub okres niewykonywania pracy. 

 

Podstawa prawna:

  • § 15, § 16 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy (Dz.U. 2014 r. poz. 1632 ze zm.).

 

Dariusz Skrzyński

10-01-2020

 

więcej
< class="item_title"> Urlop dla poratowania zdrowia najczęstsze wątpliwości

W praktyce udzielania i korzystania z urlopu zdrowotnego nauczycieli w dalszym ciągu pojawiają się wątpliwości w zakresie stosowania przepisów Karty Nauczyciela. Największe bowiem trudności sprawia nie tylko zrozumienie regulacji prawnych, a ich odnoszenie do konkretnych sytuacji szkolnych. Sprawdź, jakie pojawią się problemy.

 

Warunki jakie należy spełnić do skorzystania z urlopu zdrowotnego

Zanim opiszę szczególne przypadki pojawiające się w praktyce warto wskazać, jakie warunki musi spełnić nauczyciel, aby w ogóle myśleć o urlopie dla poratowania zdrowia. W zależności od tego, czy ubiega się o pierwszy, czy kolejny urlop inne przesłanki należy spełnić (art. 73 Karty Nauczyciela).

I tak, aby skorzystać z pierwszego w życiu urlopu dla poratowania zdrowia, nauczyciel powinien łącznie spełnić następujące warunki:

  • pozostawać w nauczycielskim stosunku pracy nawiązanym na czas nieokreślony w pełnym wymiarze zajęć,
  • legitymować się co najmniej 7-letnim nieprzerwanym okresem pracy w zawodzie nauczyciela w wymiarze nie niższym niż połowa obowiązkowego wymiaru zajęć, przy czym okres ten powinien bezpośrednio poprzedzać rozpoczęcie urlopu
  • nie posiadać uprawnień emerytalnych,
  • uzyskać orzeczenie o potrzebie udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia od lekarza medycyny pracy albo przedstawić skierowanie na leczenie lub rehabilitację uzdrowiskową.

Gdy nauczyciel ubiega się o kolejny urlop zdrowotny to:

  • nie musi spełniać przesłanki przepracowania co najmniej 7 lat w szkole bezpośrednio przed rozpoczęciem urlopu zdrowotnego,
  • musi dodatkowo spełnić warunek rocznej karencji między kolejnymi urlopami,
  • nie może korzystać z urlopu, jeżeli łączne wykorzystał już 3 lata urlopu. 

 

Wymóg stażu pracy przy pierwszym urlopie – co najmniej na ½ etatu

Nauczyciel musi przepracować co najmniej 7 lat w szkole w wymiarze co najmniej połowy obowiązkowego wymiaru zajęć.


Wskazówka!

Należy pamiętać, że w okresie reformy oświaty w związku z likwidacją gimnazjów można było ograniczać zatrudnienie poniżej 1/2 etatu. Takie ograniczenie poniżej 1/2 etatu przerywa bieg siedmioletniego okresu zatrudnienia. W praktyce zatem po takim ograniczeniu na nowo liczymy siedmioletni okres zatrudnienia do pierwszego urlopu zdrowotnego.


Wymóg stażu pracy przy pierwszym urlopie – musi być nieprzerywany

Za nieprzerwany uznaje się także okres pracy podjęty w szkole nie później niż w ciągu 3 miesięcy po ustaniu poprzedniego stosunku pracy w tej samej lub innej szkole.


Wkazówka!

Co prawda przerwy tej nie zalicza się do stażu pracy uprawniającego do urlopu zdrowotnego, ale nie ma ona wpływu na przerwanie biegu siedmioletniego okresu zatrudnienia. Warto szczególnie o tym pamiętać, gdy podejmujemy zatrudnienie po zakończeniu stanu nieczynnego (ostatniego lutego). Nie trzeba od razu od 1 marca znaleźć innej szkoły, ale na spokojnie mamy jeszcze 3 miesiące, czyli do końca maja należy podjąć zatrudnienie, żeby była zachowana ciągłość siedmioletniego okresu zatrudnienia przed pierwszym urlopem zdrowotnym.


Wymóg stażu pracy przy pierwszym urlopie – okresy nieobecności ponad 180 dni powodują przedłużenie siedmioletniego okresu zatrudnienia

Do okresu siedmioletniej pracy w szkole wlicza się okresy czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby oraz urlopu innego niż wypoczynkowy, trwające łącznie nie dłużej niż 6 miesięcy. W przypadku okresu niezdolności do pracy i urlopu trwających dłużej niż 6 miesięcy wymagany okres pracy przedłuża się o ten okres.


Wskazówka!

Wskazane okresy nie muszą być nieprzerwane, zatem należy liczyć je zgodnie z regułą - 1 miesiąc = 30 dni (art. 114 Kodeksu cywilnego). Tylko łącznie okresy ponad 180 dni powodują przedłużenie okresu zatrudnienia wymaganego do skorzystania z pierwszego urlopu zdrowotnego.


W dniu rozpoczęcia urlopu musisz mieć pełny etat

Urlop przysługuje nauczycielowi zatrudnionemu w pełnym wymiarze (ale obowiązkowy 7-letni okres pracy przed  pierwszym urlopem może być przepracowany poniżej etatu). W praktyce już od wielu lat pojawia się problem: na jaki dzień ten pełen etat ma być zapewniony – na dzień złożenia wniosku, czy rozpoczęcia urlopu. Przyjmuje się, że warunek zatrudnienia w pełnym wymiarze zajęć musi być spełniony na dzień rozpoczęcia korzystania z urlopu dla poratowania zdrowia.


Wskazówka!

Należy uważać na korzystanie z ograniczenia zatrudnienia. Jeżeli nauczyciel wyrazi zgodę na ograniczenie zatrudnia w maju, a zamierza skorzystać z urlopu od 1 września to nie będzie uprawiony do urlopu nawet, jeżeli lekarz medycyny pracy wyda orzeczenie. W dniu rozpoczęcia urlopu, czyli 1 września będzie miał już ograniczony etat, a tym samym nie będzie spełniał przesłanki zatrudnienia w pełnym wymiarze. Nauczyciel będzie mógł skorzystać z urlopu o ile w takiej sytuacji rozpocznie korzystanie z niego będąc zatrudnionym w pełnym wymiarze zajęć, czyli przed 1 września. Jeśli zgodzi się na ograniczenie zatrudnienia od 1 września 2019 r. , a rozpocznie urlop zdrowotny przed tym dniem, od 1 września 2019 r ., mimo przebywania na urlopie dla poratowania zdrowia, będzie otrzymywał proporcjonalnie ograniczone wynagrodzenie. Wyrażenie zgody na ograniczenie w czasie urlopu zdrowotnego nie powoduje jego przerwania, a jedynie zmniejszenie wynagrodzenia.


Jeżeli posiadasz uprawnienia emerytalne nie dostaniesz urlopu

Jeżeli nauczyciel posiada uprawnienia emerytalne zarówno do wcześniejszej emerytury (czy z Karty Nauczyciela lub z innych ustaw), jak i emerytury w wieku powszechnym (wyrok SN z 4 grudnia 2003 r., I PK 72/03; wyrok SN z 26 marca 2007 r., I PK 262/06) nie przysługuje mu urlop zdrowotny. W tym przypadku nie warto składać wniosku o urlop, bo i tak nie zostanie udzielony. Dyrektor nawet nie może skierować na badania, bo warunek formalny nie został spełniony.


Wskazówka!

Należy pamiętać, że przepisy art. 73 Karty Nauczyciela mówią o uprawnieniach emerytalnych, a nie rentowych. Renta nie wyklucza skorzystania z urlopu zdrowotnego. Nauczyciel-rencista może zatem przejść na ten urlop.

Jeszcze jedna ważna sprawa: dyrektor bada czy nauczyciel spełnia przesłanki nabycia prawa do emerytury, a nie czy na nią przeszedł.  Jednak nauczyciel, który pracuje w szkole, pobierając jednocześnie emeryturę, również nie będzie mógł skorzystać z prawa do urlopu.


 Jeżeli dopiero nabędziesz uprawnienia emerytalne urlop zostanie skrócony

Nauczycielowi, któremu do nabycia prawa do emerytury brakuje mniej niż rok, urlop dla poratowania zdrowia nie może być udzielony na okres dłuższy niż do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym nauczyciel nabywa uprawnienia emerytalne. Uprawnienia emerytalne, taka jak w poprzednim przypadku, dotyczą zarówno prawa do wcześniejszej emerytury (czy z Karty Nauczyciela lub z innych ustaw), jak i emerytury w wieku powszechnym.


Wskazówka!

Jeżeli nauczyciel złożył wniosek o udzielenie urlopu dla poratowania zdrowia, a z badania warunków formalnych wynika, że nie nabył jeszcze uprawnień emerytalnych, należy wydać skierowanie na badania. Po uzyskaniu orzeczenia o potrzebie udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia dyrektor udziela urlopu, mając na względzie, że może go udzielić na okres nie dłuższy niż do końca miesiąca poprzedzającego miesiąc, w którym nauczyciel nabywa uprawnienia emerytalne (np. jeżeli uprawnienia nabędzie we wrześniu 2019 roku to do 31 sierpnia 2019 r.).


Nie każda choroba uprawnia Cię do urlopu zdrowotnego

To jest pokłosie zmian jakie zostały wprowadzone do urlopu 1 stycznia 2018 r. Od tego dnia nie każde schorzenie uprawniania do wydania przez lekarza medycyny pracy orzeczenia o potrzebie udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia. W praktyce pojawiły się wątpliwości jaka choroba uprawniania do urlopu, szczególnie jeżeli nauczyciel choruje na chorobę nie związaną bezpośrednio z wykonywaną pracą (np. nowotwór trzustki), czy musi być to choroba zawodowa.

W praktyce kompetencje do badania - jaka choroba uprawnia,

...
więcej
< class="item_title"> Urlop uzupełniający terminy, zasady, wzory

Urlop uzupełniający to urlop wypoczynkowy udzielany poza okresem ferii, za który przysługuje wynagrodzenie, a w razie jego niewykorzystania – ekwiwalent.

Nauczyciele zatrudnieni w szkołach i placówkach feryjnych mają obowiązek wykorzystania urlopu w okresie ferii zimowych i letnich zgodnie z organizacją roku szkolnego. W sytuacji, gdy nauczyciel takiej placówki nie może wykorzystać urlopu we wskazanym wyżej terminie, może go otrzymać w innym terminie, wyznaczonym w ciągu roku szkolnego. Urlop ten nie jest określany mianem urlopu uzupełniającego.

 

Kiedy możliwy urlop uzupełniający?

Urlop uzupełniający przysługuje w razie niewykorzystania urlopu wypoczynkowego w całości lub części w okresie ferii szkolnych z powodu:

  • niezdolności do pracy wywołanej chorobą lub odosobnieniem w związku z chorobą zakaźną,
  • urlopu macierzyńskiego,
  • urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego,
  • urlopu ojcowskiego,
  • urlopu rodzicielskiego,
  • urlopu dla poratowania zdrowia,
  • odbywania ćwiczeń wojskowych albo krótkotrwałego przeszkolenia wojskowego.

Ustaleń, czy nauczycielowi przysługuje urlop uzupełniający i w jakim wymiarze, można dokonać dopiero po zakończeniu ferii letnich, czyli po 31 sierpnia danego roku.


Przykład:

Nauczyciel w czasie ferii zimowych 2019 roku korzystał ze zwolnienia lekarskiego. W czerwcu wnioskuje o udzielenie urlopu uzupełniającego za okres ferii zimowych.Choroba nauczyciela obejmująca dwutygodniowy okres ferii zimowych nie uprawnia go automatycznie do urlopu uzupełniającego. Żądanie udzielenia urlopu w wymiarze dwóch tygodni  w czerwcu jest nieuprawnione. Dopiero po zakończeniu ferii letnich wiadomo, czy nauczyciel wykorzystał w ciągu ferii zimowych i letnich osiem tygodni urlopu wypoczynkowego. Jeśli po zakończeniu ferii letnich okaże się, że nauczyciel nie wykorzystał w okresie ferii zimowych i letnich w sumie ośmiu tygodni urlopu wypoczynkowego – należy udzielić w ciągu roku szkolnego urlopu uzupełniającego.


  

Art. 66 ust. 1 Karty Nauczyciela

„W razie niewykorzystania urlopu wypoczynkowego w całości lub części w okresie ferii szkolnych z powodu niezdolności do pracy wywołanej chorobą lub odosobnieniem w związku z chorobą zakaźną, urlopu macierzyńskiego, urlopu na warunkach urlopu macierzyńskiego, urlopu ojcowskiego, urlopu rodzicielskiego, urlopu dla poratowania zdrowia, odbywania ćwiczeń wojskowych albo krótkotrwałego przeszkolenia wojskowego - nauczycielowi przysługuje urlop w ciągu roku szkolnego, w wymiarze uzupełniającym do 8 tygodni.” 

 

Maksymalny wymiar urlopu uzupełniającego

Wymiar urlopu uzupełniającego wynosi maksymalnie do 8 tygodni (56 dni). Jest to różnica pomiędzy ośmioma tygodniami a okresem faktycznie wykorzystanego urlopu w czasie ferii zimowych i letnich. Wykorzystanie ośmiu tygodni urlopu w ciągu roku szkolnego uniemożliwia przyznanie prawa do urlopu uzupełniającego.

 

Kiedy należy wykorzystać urlop uzupełniający?

Urlop uzupełniający należy wykorzystać w trakcie roku szkolnego. Termin ustala dyrektor, biorąc pod uwagę wniosek nauczyciela (wzór wniosku został załączony do artykułu - WZÓR 1) oraz organizację pracy w szkole. Tydzień urlopu równa się 7 dniom kalendarzowym, wliczając w to dni wolne od pracy, niedziele i święta. Nauczyciel może rozpocząć urlop uzupełniający zaraz po zakończeniu ferii letnich bądź po powrocie do pracy (jeżeli po zakończeniu wakacji jest dalej nieobecny w pracy), jak też w późniejszym terminie. Prawidłowe jest udzielenie urlopu uzupełniającego bezpośrednio po zakończeniu urlopu macierzyńskiego czy rodzicielskiego.

 

 Trwają jeszcze pracę nad skróceniem roku szkolnego, a co za tym wydłużeniem urlopu wypoczynkowego. Do tej pory wakacje zaczynały się od następnego dnia po zakończeniu zajęć – planowo w tym roku 22 czerwca. Po zmianach, w tym roku szkolnym, zajęcia zakończą się w środę, ferie letnie rozpoczną się w piątek następujący po dniu ustawowo wolnym od pracy. I tak, wakacje w tym roku zaczną się od piątku (21 czerwca), a nie od soboty (22 czerwca). Tym samym urlop uzupełniający udzielony do końca zajęć w 2019 roku powinien zakończyć się 20, a nie 21 czerwca. Należy pamiętać, by tego jednego dnia urlopu uzupełniającego (21 czerwca) udzielić w terminie późniejszym.

 

Czy można udzielić urlopu uzupełniającego w częściach?

Tak. Dyrektor szkoły ma prawo udzielić urlopu uzupełniającego w rozbiciu na dwie lub więcej części (wzór odpowiedzi na wniosek nauczyciela - WZÓR 2). Ustalenie jego terminu powinno nastąpić z uwzględnieniem zasady wyrażonej w art. 64 ust. 4 Karty Nauczyciela, stanowiącej o prawie nauczyciela do nieprzerwanego czterotygodniowego urlopu wypoczynkowego. Nie ma przeszkód, aby udzielić urlopu uzupełniającego na dni wolne od zajęć dydaktycznych (np. na okres przerw świątecznych). Pamiętać tylko należy, że nauczycielowi zatrudnionemu w szkole, w której w organizacji pracy przewidziano ferie szkolne, przysługuje urlop wypoczynkowy w wymiarze odpowiadającym okresowi ferii i w czasie ich trwania (art. 64 ust. 1 Karty Nauczyciela). Oznacza to, że w czasie ferii szkolnych nie można udzielić urlopu uzupełniającego, ponieważ w tym okresie nauczyciel korzysta z bieżącego urlopu wypoczynkowego.

 

Czy urlop uzupełniający można zamienić na ekwiwalent pieniężny?

Nie. Jeżeli nauczyciel pozostaje w zatrudnieniu, powinien wykorzystać w naturze przysługujący mu urlop wypoczynkowy. Nie może więc domagać się świadczenia pieniężnego w zamian za urlop wypoczynkowy niewykorzystany w okresie ferii. Jeżeli jednak, nie zdąży wykorzystać urlopu, a dojdzie do rozwiązania stosunku pracy nauczyciel jest uprawiony nie do urlopu uzupełniającego, a do ekwiwalentu za urlop (art. 66 ust. 2 Karty Nauczyciela).

 

Czy urlop uzupełniający powoduje przerwanie lub wydłużenie stażu na kolejny stopień awansu?

Nie. Cele urlopu wypoczynkowego i uzupełniającego są zbieżne: regeneracja sił pracownika, dlatego urlop uzupełniający, podobnie jak wypoczynkowy, nie powoduje wydłużenia stażu (art. 9d ust. 5 Karty Nauczyciela).

 

Do kiedy maksymalnie należy udzielić urlopu uzupełniającego?

Przepisy Karty Nauczyciela nie wskazują terminu i zasad udzielania urlopu uzupełniającego. Odnosząc się do regulacji Kodeksu pracy należy przyjąć, że urlopu uzupełniającego należy udzielić do 30 września następującego po roku, za który nauczyciel nabył prawo do urlopu uzupełniającego (art. 168 Kodeksu pracy).

 

Podstawa prawna:

 

Dariusz Skrzyński

07-06-2019

więcej
< class="item_title"> Wicedyrektor - jak może wspierać dyrektora?

 

Art. 68 ust. 1 ustawy Prawo oświatowe nakłada na dyrektora bardzo wiele obowiązków. Poniżej wybrane, przykładowe obowiązki dyrektora.

Dyrektor szkoły/placówki

  • kieruje działalnością szkoły lub placówki oraz reprezentuje ją na zewnątrz; 
  • sprawuje nadzór pedagogiczny
  • sprawuje opiekę nad uczniami oraz stwarza warunki harmonijnego rozwoju psychofizycznego poprzez aktywne działania prozdrowotne; 
  • realizuje uchwały rady szkoły lub placówki oraz rady pedagogicznej, podjęte w ramach ich kompetencji stanowiących; 
  • dysponuje środkami określonymi w planie finansowym szkoły lub placówki zaopiniowanym przez radę szkoły lub placówki i ponosi odpowiedzialność za ich prawidłowe wykorzystanie;
  • wykonuje zadania związane z zapewnieniem bezpieczeństwa uczniom i nauczycielom w czasie zajęć organizowanych przez szkołę lub placówkę; 
  • odpowiada za realizację zaleceń wynikających z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego ucznia;
  • itd., …

Poza tym:

  • dyrektor jest kierownikiem zakładu pracy dla zatrudnionych w szkole/placówce nauczycieli i pracowników niebędących nauczycielami (art. 68 ust. 5);
  • dyrektor szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe ustala zawody, w których kształci szkoła (art. 68 ust. 7);
  • dyrektor jest przewodniczącymrady pedagogicznej (art.69 ust. 4).

 

Czy wszystkie te zadania ma wykonywać jedna osoba - DYREKTOR?

W realizacji tych rozlicznych obowiązków ogromnym, nieocenionym wsparciem może być ZASTĘPCA, czyli  WICEDYREKTOR.

Stanowisko wicedyrektora tworzy się obowiązkowo w szkole, która liczy co najmniej 12 oddziałów (klas). W mniejszych jednostkach, nawet jeżeli nie ma takiego wymogu, stanowisko takie może być utworzone, jednak pod warunkiem uzyskania zgody organu prowadzącego.

 


Art. 97. 

  1. W szkole, która liczy co najmniej 12 oddziałów, tworzy się stanowisko wicedyrektora. 
  2. Dyrektor szkoły, za zgodą organu prowadzącego szkołę, może tworzyć dodatkowe stanowiska wicedyrektorów lub inne stanowiska kierownicze. 
  3. Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczą szkół artystycznych.

 

W przedszkolach obowiązują odmienne kryteria, zgodnie z art. 101 ust. 1.


Art. 101. 1. Podstawową jednostką organizacyjną przedszkola jest oddział. 

  1. W przedszkolu: 

1) liczącym co najmniej 6 oddziałów lub 

2) posiadającym oddziały zlokalizowane w różnych miejscach lub 

3) w którym co najmniej 2 oddziały pracują dłużej niż 10 godzin dziennie 

– może być utworzone stanowisko wicedyrektora przedszkola. 

  1. Dyrektor przedszkola, za zgodą organu prowadzącego, może utworzyć stanowisko wicedyrektora w innych przypadkach niż określone w ust. 1, a także, za zgodą organu prowadzącego, może tworzyć inne stanowiska kierownicze.

Powierzenie stanowiska wicedyrektora następuje zazwyczaj na czas trwania kadencji dyrektora, ale może to być także okres krótszy lub czas nieokreślony (przepisy prawne nie normują tego jednoznacznie).

Odwołania ze stanowiska (jaki i powierzenie stanowiska) wicedyrektora dokonuje dyrektor szkoły.


Art. 64. 1. Jeżeli w szkole utworzono stanowisko wicedyrektora lub inne stanowiska kierownicze, powierzenia tych stanowisk i odwołania z nich dokonuje dyrektor szkoły, po zasięgnięciu opinii organu prowadzącego, rady szkoły oraz rady pedagogicznej.


 

Odwołanie może nastąpić z takich samych przyczyn jak w przypadku odwołania dyrektora, co uszczegóławia art. 66 ust. 1 Prawa oświatowego.


Art. 66. 1. Organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce: 

1) odwołuje nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w razie:

a) złożenia przez nauczyciela rezygnacji, za trzymiesięcznym wypowiedzeniem,

b) ustalenia negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 57 ust. 2w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli – bez wypowiedzenia, 

c) złożenia przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny wniosku, o którym mowa w art. 56 ust. 3; 

2) w przypadkach szczególnie uzasadnionych, po zasięgnięciu opinii kuratora oświaty, a w przypadku szkoły i placówki artystycznej oraz placówki, o której mowa w art. 2 pkt 8, dla uczniów szkół artystycznych prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego – ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego, może odwołać nauczyciela ze stanowiska kierowniczego w czasie roku szkolnego bez wypowiedzenia


 

Warto zwrócić uwagę na punkt drugi tego artykułu mówiący o szczególnie uzasadnionych przypadkach – takim uzasadnionym przypadkiem może być przedłużająca się usprawiedliwiona nieobecność w pracy (np. z uwagi na zwolnienia lekarskie)  - co potwierdza orzecznictwo (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 lipca 2017 r., I OSK 553/17). Wtedy, po uzyskaniu wszystkich wymaganych opinii, dyrektor może odwołać z funkcji wicedyrektora nauczyciela korzystającego z długotrwałego zwolnienia lekarskiego. 

 

To, jak będzie przebiegała współpraca na linii dyrektor – zastępca/zastępcy zależy nie tylko od predyspozycji psycho-fizycznych, kompetencji, kwalifikacji, temperamentu czy osobowości, ale także od nadanych uprawnień.

Aby nie dochodziło do „kolizji uprawnień”, dyrektor powinien określić, w miarę możliwości, dość szczegółowy zakres tych uprawnień i obowiązków, zwany często przydziałem czynności.

Poniżej propozycje zapisów w przydziale czynności (ogólnym i szczegółowym). Oczywiście tworzymy, wybieramy te, które uważamy za zasadne w danej szkole/placówce.

Przykładowe zapisy ogólnego przydziału czynności:

  • Czuwanie nad właściwą organizacją procesu dydaktyczno-wychowawczego szkoły;
  • Opracowywanie tygodniowego planu zajęć dydaktycznych;
  • Organizowanie zastępstw za nieobecnych nauczycieli;
  • Wykonywanie zadań wynikających z realizacji nadzoru pedagogicznego;
  • Sprawowanie nadzoru nad pracownikami obsługi i administracji  w szkole.

Szczegółowy zakres czynności będzie uzależniony od wielu czynników, w tym specyfiki szkoły/placówki i liczby zastępców. Do  obowiązków wicedyrektora  może należeć, np.:

  • Sporządzanie (techniczne) arkusza organizacyjnego i ewentualnych aneksów na dany rok szkolny;
  • Przygotowywanie  planu nadzoru pedagogicznego na dany rok szkolny i sprawozdania z realizacji tego planu;
  • Opracowywanie tygodniowego planu zajęć dydaktycznych, dyżurów nauczycieli, semestralnych zjazdów słuchaczy szkół dla dorosłych oraz harmonogramu zajęć pozalekcyjnych;
  • Organizacja zastępstw za nieobecnych nauczycieli i oraz wprowadzanie zmian w tym zakresie w dzienniku elektronicznym;  
  • Wspieranie nauczycieli rozpoczynających prace w zawodzie i realizujących plany rozwoju zawodowego na poszczególne stopnie awansu zawodowego;
  • Sporządzanie oceny realizacji planu rozwoju zawodowego  i projektu oceny pracy nauczycieli;
  • Wnioskowanie do dyrektora w sprawie dodatków motywacyjnych, nagród i kar dla nauczycieli i pracowników administracji;
  • Współpraca ze szkołami wyższymi w zakresie praktyk studenckich i nadzorowanie  praktyk; Współpraca z pracodawcami;
  • Nadzorowanie przebiegu praktyki zawodowej i praktycznej nauki zawodu;
  • Przygotowywanie informacji na spotkania z rodzicami i na posiedzenia rad pedagogicznych, w tym kwalifikacyjnych i podsumowujących prace;
  • Prowadzenie szkoleniowych rad pedagogicznych, w ramach wewnątrzszkolnego doskonalenia;
  • Opracowywanie harmonogramu głównych
...
więcej
< class="item_title"> Wynagradzanie administracji i obsługi

Szkoła jest całkowicie zamknięta, w związku z czym pracownicy nie świadczą pracy, ale są gotowi do jej wykonywania. Pracownicy administracji pewne prace wykonują w domu.  Jak prawidłowo naliczyć wynagrodzenie dla pracowników administracji i obsługi?

 

W rozporządzeniu MEN z 11 marca 2020 r. wskazano, że czasowe ograniczenie funkcjonowania jednostek systemu oświaty polega na zawieszeniu prowadzenia działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej. Nie jest to więc zamknięcie zakładu pracy. Ponadto począwszy od 25 marca 2020 r. żaden pracownik szkoły nie może pracować na jej terenie, z wyłączeniem przypadków, gdy jest to niezbędne do:

  • realizowania zadań związanych z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość (lub w inny przyjęty sposób),
  • zapewnienia ciągłości funkcjonowania szkoły (§ 4a rozporządzenia MEN z 11 marca 2020 r.).

To wiąże się z koniecznością zaplanowania u większości pracowników pracy zdalnej. Natomiast u tych, u których taka praca nie wchodzi w grę, pozostaje ograniczenie obowiązków w szkole do niezbędnego minimum albo przestój.

I teraz w zależności od tego czy i jak pracownik administracji i obsługi wykonuje pracę tak należy za nią wynagradzać.

 

Pracownicy administracji i obsługi, którzy wykonują prace na terenie szkoły np. sekretarz szkoły, referent, konserwator dostają normalne wynagrodzenie tak jak w poprzednich miesiącach. Dyrektor tylko musi zapewnić bezpieczeństwo i higienę związane z pracą - środki higieny osobistej i dostęp do urządzeń higieniczno-sanitarnych (art. 233 Kodeksu pracy) – w szczególności środki do mycia rąk dezynfekujące, rękawiczki, itd.

Pracownicy administracji i obsługi, na stanowiskach, na których wykonywanie pracy nie jest konieczne do zapewnienia ciągłości funkcjonowania szkoły, należy wprowadzić tzw. pracę zdalną. O tym, którzy są to pracownicy, decyduje dyrektor, np. księgowa lub inna osoba pracują z dokumentami. Za taką pracę powinni oni otrzymywać normalne wynagrodzenie tak jak w poprzednich miesiącach.

W ramach pracy zdalnej można powierzyć pracownikowi inne obowiązki (spoza zakresu czynności dla jego stanowiska pracy). W takiej sytuacji dyrektor musi dokonać powierzenia, o którym mowa w art. 42 § 4 Kodeksu pracy:

  • jeżeli wymagają tego potrzeby szkoły,
  • w drodze polecenia służbowego (najlepiej na piśmie),
  • maksymalnie na 3 miesiące,
  • tylko w ramach kwalifikacji pracownika,
  • bez obniżenia wynagrodzenia pracownika.

Pracownicy administracji i obsługi, dla których praca zdalna jest niemożliwa, tj. kucharki i intendenci, ale i  inni pracownicy, którzy nie świadczą pracy, pozostają w gotowości do pracy w domu. W tym przypadku należy wypłacić wynagrodzenie przestojowe z art. 81 Kodeksu pracy.

Wynagrodzenie postojowe to wynagrodzenie wynikające z osobistego zaszeregowania pracownika określone stawką godzinową lub miesięczną. Osobiste zaszeregowanie to wynagrodzenie zasadnicze.

W orzecznictwie wskazuje się, że wynagrodzenie to obejmuje jedynie wynagrodzenie zasadnicze co do zasady bez dodatków (wyrok Sądu Najwyższego z 16.11.2000 r., I PKN 455/00 ). Wyjątkiem jest uwzględnienie w wynagrodzeniu za przestój dodatku funkcyjnego, zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z 30.12.1986 r. (sygn. akt III PZP 42/86), wyrokiem Sądu Najwyższego z 8.02.2018 r. (sygn. akt I PK 347/16). Ten korzystniejszy dla nauczycieli pogląd prezentuje także MEN. Zatem możliwe jest uwzględnienie go i stosowanie z uwagi na brak jednolitego orzecznictwa w sprawach pracowniczych. Natomiast w skład stawki osobistego zaszeregowania (czyli wynagrodzenia za przestój) nie wchodzi dodatek stażowy (wyrok Sądu Najwyższego z 16.11.2000 r. (sygn. akt I PKN 455/00)), czy premia regulaminowa. Formalnie jednak decyzja należy do dyrektora i jego interpretacji.

W tym przypadku nie stosuje się § 4 rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy.

Ten przepis ma zastosowanie do wynagrodzenia określonego procentowo. W przypadku administracji i obsługi wynagrodzenie jest określone stawką miesięczną. 

Więcej informacji dotyczących kadr w okresie ograniczonego funkcjonowania szkół przedstawimy w trakcie szkolenia - webinarium:

Kadry w oświacie w okresie epidemii – najczęstsze wątpliwości, już 7 kwietnia.

 

Podstawa prawna:

  • art. 81 ustawy z 26 czerwca 1974 roku Kodeks pracy (Dz. U. z 2019 r. poz. 1040 ze zm.),
  • art. 3 ustawy z 2 marca 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r. poz. 374),
  • rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 11 marca 2020 roku w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 410 ze zm).
  • rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z 20 marca 2020 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz.U. z 2020 r. poz. 492).

 

Dariusz Skrzyński

01-04-2020

 

więcej
< class="item_title"> Wynagradzanie pracowników oświaty w trakcie COVID-19 - opinia MEN

MEN przedstawiało swoją opinię dotyczącą wynagradzania nauczycieli, pracowników administracji i obsługi w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty, podkreślając, że jest to opinia, nie zaś obowiązujaca wykładnia prawa.

 

Zasady zaliczania do wymiaru godzin poszczególnych zajęć

Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. poz. 493, z późn. zm.) wprowadzone zostały rozwiązania umożliwiające szkołom i placówkom pracę w zmienionych warunkach kształcenia, z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość.

Zgodnie z przepisem § 7 ust. 1 rozporządzenia, zajęcia z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub innego sposobu kształcenia nauczyciel realizuje w ramach obowiązującego go przed dniem wejścia w życie rozporządzenia tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, prowadzonych bezpośrednio z uczniami albo na ich rzecz. W przypadku godzin zajęć realizowanych powyżej tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych – w ramach godzin ponadwymiarowych, o których mowa w art. 35 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2019 r. poz. 2215). W świetle § 7 ust. 2 ww. rozporządzenia dyrektor jednostki systemu oświaty ustala zasady zaliczania do wymiaru godzin poszczególnych zajęć realizowanych z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub innego sposobu kształcenia.

Jednocześnie na podstawie § 11 ww. rozporządzenia przepis § 7 ust. 1 stosuje się również do zajęć realizowanych przez nauczycieli w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty przed dniem wejścia w życie rozporządzenia, tj. w okresie od 12 do 24 marca 2020 r.

Jak wynika z przepisów, kompetencja w zakresie ustalania zasad zaliczania do wymiaru godzin poszczególnych zajęć realizowanych z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub innego sposobu kształcenia, w tym także zajęć realizowanych w ramach godzin ponadwymiarowych, należy do dyrektora jednostki systemu oświaty. Do kompetencji dyrektora należy również ustalenie zasad dokumentowania tej pracy. Nauczyciel otrzymuje zatem wynagrodzenie za zrealizowane w tym okresie godziny ponadwymiarowe ustalone zgodnie z zasadami określonymi przez dyrektora szkoły.

 

Zasady zaliczania do wymiaru godzin poszczególnych zajęć, w tym zajęć realizowanych w ramach godzin ponadwymiarowych

Godziny ponadwymiarowe nie należą do warunków pracy nauczyciela uzgodnionych w umowie o pracę lub akcie mianowania. W związku z tym możliwe jest zarówno zmniejszenie, jak i zwiększenie realizowanych przez nauczycieli godzin ponadwymiarowych w trakcie roku szkolnego, odpowiednio do potrzeb, z zachowaniem wymiaru, o którym mowa w art. 35 ust. 1 ustawy – Karta Nauczyciela.

Przepis dotyczący realizowania przez nauczyciela zajęć z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub innego sposobu kształcenia w ramach obowiązującego go przed dniem wejścia w życie rozporządzenia pensum, a po jego przekroczeniu w ramach godzin ponadwymiarowych, ma zastosowanie również do zajęć realizowanych przez nauczycieli w okresie od 12 do 24 marca 2020 r. Przy świadczeniu przez nauczycieli w tym okresie pracy, polegającej na wspieraniu uczniów w samodzielnej nauce w domu i kontaktowaniu się z nimi przy wykorzystaniu np.: dziennika elektronicznego, strony internetowej przedszkola, szkoły lub placówki, mailingu do rodziców, a w przypadku starszych uczniów – bezpośredniego kontaktu elektronicznego, itp., realizowana jest ona w ramach obowiązującego nauczycieli tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć. Możliwe jest również uznanie zajęć realizowanych przez nauczycieli w tym okresie za pracę w godzinach ponadwymiarowych. Decyzja w tym zakresie należy do dyrektora szkoły.

 

Składniki i wysokość wynagrodzenia

Nauczyciele realizujący zajęcia z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub innego sposobu kształcenia, otrzymują wynagrodzenie za pracę w składnikach i wysokości wynikających z ich uprawnień.

Nauczyciel, oprócz wynagrodzenia zasadniczego, otrzymuje m.in. dodatki: za wysługę lat, motywacyjny, funkcyjny (w tym z tytułu sprawowania funkcji wychowawcy klasy), jeżeli jest do nich uprawniony. Za zajęcia zrealizowane powyżej tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć nauczyciel otrzymuje również wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe. Jeżeli w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty nauczyciel realizował zajęcia dydaktyczne, wychowawcze lub opiekuńcze powyżej obowiązującego go tygodniowego wymiaru godzin zajęć, w zastępstwie nieobecnego nauczyciela, to przysługuje mu z tego tytułu wynagrodzenie ustalone zgodnie z art. 35 ust. 3 ustawy – Karta Nauczyciela.

 

Dodatki

Dodatek za warunki pracy należny jest wyłącznie za pracę w określonych warunkach, wymienionych w § 8 i § 9  rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 stycznia 2005 r. w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, ogólnych warunków przyznawania dodatków do wynagrodzenia zasadniczego oraz wynagradzania za pracę w dniu wolnym od pracy (Dz.U. z 2014 r. poz. 416, z późn. zm.). Ten składnik wynagrodzenia przysługuje wyłącznie wtedy, gdy nauczyciel taką pracę faktycznie wykonywał. Na mocy art. 30 ust. 6 pkt 1 ustawy - Karta Nauczyciela szczegółowe warunki przyznawania tego dodatku określa organ prowadzący w regulaminie wynagradzania, o którym mowa w art. 30 ust. 6 tej ustawy.

Jeżeli natomiast z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, w określonym czasie niektórzy nauczyciele nie będą świadczyli pracy, zastosowanie ma art. 81 § 1 Kodeksu pracy. Mówi on o tym, że pracownikowi za czas niewykonywania pracy, jeżeli był gotów do jej wykonywania, a doznał przeszkód z przyczyn dotyczących pracodawcy, przysługuje wynagrodzenie wynikające z jego osobistego zaszeregowania.

Zatem w okresie, w którym nauczyciele nie będą świadczyli pracy z przyczyn leżących po stronie pracodawcy, lecz będą pozostawali w gotowości do pracy, zachowują oni prawo do wynagrodzenia zasadniczego w wysokości wynikającej z ich osobistego zaszeregowania oraz dodatku funkcyjnego, jeżeli są do niego uprawnieni. 

W świetle dotychczasowego orzecznictwa przez stawkę osobistego zaszeregowania określonego stawką godzinową lub miesięczną należy bowiem rozumieć wynagrodzenie zasadnicze i dodatek funkcyjny (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2011 r., II PK 3/11, OSNAPiUS z 2012 r. nr 15-16, poz. 191, a także m.in. wyrok SN z dnia 25 kwietnia 1985 r., I PRN 28/85, OSNCP z 1986 r. nr 1-2, poz. 19).

Tzw. dodatek wiejski, o którym mowa w art. 54 ust. 5 ustawy – Karta Nauczyciela, nie jest składnikiem wynagrodzenia nauczyciela, lecz dodatkiem o charakterze socjalnym. W związku z tym, w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty przysługuje on uprawnionym do niego nauczycielom, niezależnie od tego, czy w tym okresie świadczyli pracę z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub innego sposobu kształcenia czy jedynie pozostawali w gotowości do pracy.

Przepisy rozporządzenia nie ograniczają możliwości realizowania przez jednostki systemu oświaty zadań w okresie czasowego ograniczenia ich funkcjonowania wyłącznie do zajęć wynikających z podstawy programowej. Zadania jednostek z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość lub w inny sposób mogą również realizować nauczyciele tzw. „nietablicowi”, tj. bibliotekarze, nauczyciele wychowawcy świetlicy szkolnej, nauczyciele specjaliści (pedagog, psycholog, logopeda, terapeuta pedagogiczny, doradca zawodowy), nauczyciele współorganizujący kształcenie specjalne oraz nauczyciele - wychowawcy grup wychowawczych. Jeżeli nauczyciele ci będą świadczyli pracę, otrzymują wynagrodzenie za pracę w składnikach i wysokości wynikających z ich uprawnień.

 

Czas pracy i wynagrodzenie nauczycieli pracujących stacjonarnie w przedszkolach

Od 6 maja br. stopniowo uruchamiana jest praca przedszkoli, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego. Placówki te przede wszystkim organizują zajęcia opiekuńcze oraz w miarę możliwości, zajęcia dydaktyczno-wychowawcze.

Nauczyciel, który będzie pracował w przedszkolu stacjonarnie z grupą dzieci, prowadzi zajęcia w ramach obowiązującego go tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, a po jego przekroczeniu – w ramach godzin ponadwymiarowych.  Za swoją pracę otrzymuje wynagrodzenie w składnikach i wysokości wynikających z jego uprawnień. Za zajęcia zrealizowane powyżej tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć nauczyciel otrzymuje również wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe.

 

Wynagradzanie pracowników administracji i obsługi jednostek systemu oświaty

Do pracowników tych zastosowanie ma również wprowadzone od 25 marca 2020 r. rozwiązanie polegające na ograniczeniu obowiązku świadczenia pracy przez pracowników tych jednostek na ich terenie, z

...
więcej
< class="item_title"> Wynagrodzenie minimalne bez dodatku za staż pracy

Od 1 stycznia 2020 r. minimalne wynagrodzenie za pracę wzrosło do 2.600 zł i nie będzie do niego wliczany dodatek za wysługę lat. 

Do wynagrodzenia minimalnego nie podlegają wliczeniu niektóre składniki wynagrodzenia, wśród których ustawa wymienia:

  • nagrody jubileuszowe,
  • odprawy pieniężnej przysługującej pracownikowi w związku z przejściem na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy,
  • wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych,
  • dodatek za pracę w porze nocnej.

Od 2020 roku kolejnym składnikiem wyłączonym z wynagrodzenia minimalnego jest dodatek stażowy.

 

 

Art. 6 ust. 5 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę

  1. Przy obliczaniu wysokości wynagrodzenia pracownika nie uwzględnia się: 

1)    nagrody jubileuszowej; 

2)    odprawy pieniężnej przysługującej pracownikowi w związku z przejściem na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy; 

3)    wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych; 

4)    dodatku do wynagrodzenia za pracę w porze nocnej; 

5)    dodatku za staż pracy

 

Oznacza to, że jeżeli dotychczas pracownicy osiągali minimalne wynagrodzenie za pracę po uwzględnieniu dodatku za wysługę lat, konieczne jest podwyższenie ich wynagrodzenia zasadniczego, gdyż dodatek ten nie podlega wliczeniu do płacy minimalnej.

Jeżeli w umowie o pracę ustalone jest wynagrodzenie niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę, a pracownik nie otrzymuje innych składników wynagrodzenia, które są wliczane do minimalnego wynagrodzenia za pracę, konieczna jest zmiana umowy o pracę w drodze porozumienia stron.

 

Podstawa prawna:

  • art. 6 ust. 5 ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. 2018 r., poz. 2177 ze zm.),
  • rozporządzenie Rady Ministrów z 10 września 2019 r. w sprawie wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz wysokości minimalnej stawki godzinowej w 2020 r. (Dz.U. 2019 r. poz. 1778).

 

Dariusz Skrzyński

08-01-2020

 

 

więcej
< class="item_title"> Zasady uśredniania pensum

Pensum należy uśrednić również wtedy, gdy nauczyciel pracuje na pełnym etacie, a tylko w ramach godzin ponadwymiarowych będzie realizował godziny z innego pensum.

 

Pytanie:


Proszę o wyjaśnienie zasad płatności za godziny ponadwymiarowe w sytuacji, gdy nauczyciel ma cały etat w szkole (z 18), a godziny ponadwymiarowe w świetlicy (z 26). Czy powinien mieć płacone z godzin świetlicy, czy uśrednionych? Czy można w takiej sytuacji uśredniać godziny? Jaka podstawa prawna reguluje powyższe zasady?

 

Odpowiedź:

Jedynym prawidłowym postępowaniem w opisanym przypadku jest uśrednienie pensum (art. 42 ust. 5c Karty nauczyciela). Uśredniamy pensum również wtedy, kiedy nauczyciel pracuje na pełnym etacie, a tylko w ramach godzin ponadwymiarowych będzie realizował godziny z innego pensum. Wtedy każda godzina realizowana ponad uśrednione pensum będzie godzina ponadwymiarową i będzie płacona z pensum uśrednionego.

Poniżej wskazuję w jak sposób należy ustalić pensum uśrednione.

 

KROK 1. Sumujemy liczbę godzin obowiązkowych ze wszystkich stanowisk, na których ma być zatrudniony nauczyciel.

Np. Nauczyciel ma realizować zajęcia w wymiarze: 18/18 (nauczyciel przedmiotu) + 4/26 (świetlica). Sumujemy: 18 + 4 = 22.

 

KROK 2. Sumujemy wymiar zajęć nauczyciela (ułamki) ze wszystkich stanowisk, zaokrąglając wynik zgodnie z regułami matematyki.

Np. Suma części etatu w ww. przykładzie to 18/18 + 4/26 = 1 + 0,15  = 1,15.

 

KROK 3. Wynik z kroku 1 dzielimy przez sumę z kroku 2.

PRZYKŁAD 22/1,15 = 19,13

 

KROK 4

Wynik z kroku 3 zaokrąglamy do pełnych godzin w ten sposób, że czas zajęć do pół godziny pomija się, a powyżej pół godziny liczy się za pełną godzinę.

Wymiar zajęć obowiązkowych to: 19,13 = 19 godzin.

 

KROK 5

Ustalamy wymiar zajęć nauczyciela w formie ułamka zwykłego, podając wynik z kroku 1. w liczniku, a wynik z kroku 4. w mianowniku.

Np. nauczyciel, o którym mowa w przykładzie będzie zatrudniony w wymiarze 22/19 tzn., że będzie realizował 3 godziny ponadwymiarowe. 

 

Dariusz Skrzyński

25-09-2019

więcej
< class="item_title"> Zawieszenie nauczyciela a wypłata wynagrodzenia

#ZAGWOZDKIDYREKTORA

 


"Wkrótce kończy się półroczny okres zawieszenia nauczyciela, a postępowanie dyscyplinarne do dnia dzisiejszego nie zakończyło się. Co w takiej sytuacji? Czy nadal wypłacamy wynagrodzenie zasadnicze do czasu rozstrzygnięcia, czy wstrzymujemy wypłatę wynagrodzenia?"


 

Ekspert ECRK Białystok odpowiada: 

 

Zawieszenie w pełnieniu obowiązków nie może trwać dłużej niż 6 miesięcy, chyba że przeciwko nauczycielowi toczy się jeszcze postępowanie karne lub postępowanie dyscyplinarne, w związku z którym nastąpiło zawieszenie (art. 85t ust. 4 Karty Nauczyciela). Zatem po upływie 6 miesięcy zawieszenia, przy nie zakończonym postępowaniu dyscyplinarnym, nauczyciel dalej pozostaje zawieszony, aż do zakończenia postępowania.

Skoro nauczyciel dalej jest zawieszony to dalej należy wypłacać tylko wynagrodzenie zasadnicze. Wynika to wprost z przepisu art. 85u ust. 1 i 2 Karty Nauczyciela. Zgodnie z treścią tego przepisu wynagrodzenie zasadnicze nauczyciela w okresie zawieszenia w pełnieniu obowiązków może ulec zmniejszeniu najwyżej do połowy, a także nie przysługują dodatki oraz wynagrodzenie za godziny ponadwymiarowe. Zmniejszenie wynagrodzenia w okresie zawieszenia nie jest obligatoryjne, natomiast obligatoryjna jest utrata wynagrodzenia z tytułu pracy w godzinach ponadwymiarowych oraz dodatków do wynagrodzenia.

 

Dariusz Skrzyński

31-07-2020

więcej
< class="item_title"> Zmiany w Kodeksie pracy i innych aktach kadrowych

We wrześniu 2019 roku zmieni się nie tylko Karta Nauczyciela, ale również niektóre przepisy pracownicze wynikające z innych aktów prawych. Prezentujemy wykaz zmian – tych, które niedawno weszły w życie oraz tych, które dopiero zaczną obowiązywać.

 

 

Zmiana prawna,  termin wejścia w życie

Zakres zmian

Podstawa prawna modyfikacji

1. Wydłużono termin na sprostowanie świadectwa pracy (art. 97 § 1, §  21 Kodeksu pracy)

7 września 2019 r.

Wydłużenie terminu do wystąpienia do pracodawcy z wnioskiem o sprostowanie oraz skierowanie żądania sprostowania świadectwa pracy do sądu pracy z 7 do 14 dni.

Ustawa z 16 maja 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 1043).

2. Pracownik sam wystąpi do sądu o wydanie świadectwa (art. 971 Kodeksu pracy)

7 września 2019 r.

Przepisy umożliwiają pracownikowi wystąpienia do sądu pracy w przypadku niewydania mu przez pracodawcę świadectwa pracy, z roszczeniem o zobowiązanie pracodawcy do wydania tego świadectwa.

Ustawa z 16 maja 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 1043).

3. Zmiany w zakresie dyskryminacji i mobbingu (art. 113, art. 18 3a § 1, art. 943
§ 4 Kodeksu pracy
)

7 września 2019 r.

Wprowadzono otwarty katalog przesłanek uzasadniających uznanie jakiegoś postępowania za dyskryminację, w wyniku czego każde nieuzasadnione obiektywnymi przyczynami nierówne traktowanie pracowników będzie uznawane za dyskryminację. Nowe przepisy umożliwią także pracownikowi dochodzenie odszkodowania od pracodawcy również w sytuacji, gdy nie rozwiązał on stosunku pracy, ale w związku z różnymi działaniami mobbingowymi stosowanymi wobec niego poniósł konkretną szkodę.

Ustawa z 16 maja 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 1043).

4. Objęcie szczególną ochroną innych członków rodziny pracownika (art. 47, art. 50 § 5, art. 57 § 2, art. 163 § 3, art. 177 § 5 Kodeksu pracy)

7 września 2019 r.

Objęto szczególną ochroną przed rozwiązaniem stosunku pracy pracowników innych członków najbliższej rodziny, korzystających z urlopu macierzyńskiego lub urlopu rodzicielskiego, oraz przyznania im uprawnień analogicznych do przysługujących pracownicom oraz pracownikom ojcom wychowującym dziecko, korzystającym z tych urlopów.

Ustawa z 16 maja 2019 r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 1043).

5. Nowy wzór świadectwa pracy

 

29 czerwca 2019 r.

Ze wzoru świadectwa pracy zostały usunięte informacje o imionach rodziców pracownika. Jeżeli od 4 maja do 28 czerwca zostało wydane świadectwo zawierające informacje o imionach rodziców pracownika, może on zwrócić się z wnioskiem o wymianę tego dokumentu. Pracodawca ma 7 dni na wydanie nowego świadectwa prac (stare usuwa się z akt osobowych i niszczy).

Rozporządzenie MRPiPS z 18 czerwca 2019 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie świadectwa pracy (Dz.U. z 2019 r. poz. 1197).

6. Nowy wzór protokołu powypadkowego

 

25 czerwca 2019 r.

Od 25 czerwca 2019 r. obowiązuje nowy druk protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy. Formularze sporządzone według dotychczasowego wzoru mogą być stosowane do czasu wyczerpania ich zapasów, nie dłużej jednak niż do 31 grudnia 2019 r.

Rozporządzenie MRPiPS z 24 maja 2019 r. w sprawie wzoru protokołu ustalenia okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy (Dz.U. z 2019 r. poz. 1071).

7. Nowy wzór statystycznej karty wypadku

 

29 czerwca 2019 r.

Z dniem 29 czerwca 2019 r. zmienił się wzór statystycznej karty wypadku. Również w tym przypadku karta wypadku przy pracy sporządzona według dotychczasowego wzoru może być stosowana nie dłużej niż do 31 grudnia 2019 r.

Rozporządzenie MRPiPS z 4 czerwca 2019 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie statystycznej karty wypadku przy pracy (Dz.U. z 2019 r. poz. 1106).

8. Wyłączenie dodatku stażowego z pensji minimalnej

 

1 styczeń 2020 r.

Do wynagrodzenia minimalnego nie podlegają wliczeniu niektóre składniki wynagrodzenia, wśród których ustawa wymienia:

  • nagrody jubileuszowe,
  • odprawy pieniężnej przysługującej pracownikowi w związku z przejściem na emeryturę lub rentę z tytułu niezdolności do pracy,
  • wynagrodzenia za pracę w godzinach nadliczbowych,
  • dodatek za pracę w porze nocnej.

Od 2020 roku kolejnym składnikiem wyłączonym z wynagrodzenia minimalnego ma być dodatek stażowy.

Ustawa o zmianie ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (projekt z 3 lipca 2019 r.)

 

Dariusz Skrzyński

20-08-2019

więcej
< class="item_title"> Zmiany w ocenie pracy nauczyciela od 1 września 2019 r.

Prezydent podpisał nowelizacje Karty Nauczyciela. Zmiana przywraca poprzednie zasady oceny pracy nauczyciela. Sprawdź, jakie są najważniejsze zmiany w ocenie pracy od 1 września.

 

3 najważniejsze zmiany

Z dniem 1 września 2019 r. wchodzi w życie ustawa z 13 czerwca 2019 r. o zmianie ustawy – Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw, która przywraca zasady dokonywania oceny pracy obowiązujące przed 1 września 2018 r.

Po pierwsze, nowelizacja znosi obowiązek obligatoryjności dokonywania oceny pracy nauczycieli.

Nie trzeba już po zakończeniu stażu i co 5 lat dokonywać oceny pracy. Ocena może być dokonana w każdym czasie, nie wcześniej jednak niż po upływie roku od dokonania oceny poprzedniej lub oceny dorobku zawodowego z inicjatywy dyrektora lub na wniosek:

  • nauczyciela;
  • organu sprawującego nadzór pedagogiczny, a w przypadku nauczycieli placówek doskonalenia nauczycieli – kuratora oświaty;
  • organu prowadzącego szkołę;
  • rady szkoły i rady rodziców.

Po drugie, przywrócona została ocena dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu.

Ocenę dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu ustala, w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia złożenia sprawozdania za okres stażu z uwzględnieniem stopnia realizacji planu rozwoju zawodowego nauczyciela, dyrektor szkoły.

Po trzecie, rozporządzenie nie będzie już określać kryteriów oceny pracy.

Projektowane przepisy rozporządzenia MEN o ocenie pracy w większości powtarzają rozwiązania zawarte w dotychczasowym rozporządzeniu z 29 maja 2018 r. Projekt nie określa jednak kryteriów oceny pracy nauczycieli. Ocena będzie dokonywana wyłącznie o kryteria z art. 6a ust. 1e Karty Nauczyciela, a w przypadku nauczycieli zajmujących stanowisko dyrektora z  art. 6a ust. 1f Karty Nauczyciela.

Ponadto jedną z konsekwencji powrotu do poprzednich rozwiązań jest likwidacja dodatku za wyróżniającą pracę. Nauczyciele dyplomowani z najwyższą oceną mieli dostawać ok. 500 zł dodatku. Nowelizacja likwiduje to świadczenie.

 

Skala oceny

Mimo zmian i początkowych propozycji od 1 września będzie wciąż obowiązywać czterostopniowy system oceny

Ocena będzie miała charakter opisowy i będzie kończona stwierdzeniem uogólniającym:

  • ocena wyróżniająca;
  • ocena bardzo dobra;
  • ocena dobra;
  • ocena negatywna.

 

Przepisy przejściowe

Nieodzownym elementem każdej modyfikacji są przepisy przejściowe. Nie inaczej jest w przypadku zmian w ocenianiu nauczycieli. I tak ustawa nowelizująca wprowadza kilka przepisów:    

Art.  8.

Do postępowań w sprawie dokonania oceny pracy nauczyciela, wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 września 2019 r., stosuje się przepisy dotychczasowe.”

Art.  11.

W przypadku nauczycieli, którzy zakończyli staż na kolejny stopień awansu zawodowego w okresie od dnia 1 września 2018 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r., lecz do dnia 31 sierpnia 2019 r. nie otrzymali oceny pracy nauczyciela po zakończeniu stażu lub nie złożyli wniosku o podjęcie postępowania kwalifikacyjnego lub egzaminacyjnego, ocena pracy nauczyciela po zakończeniu stażu jest dokonywana oraz postępowanie kwalifikacyjne lub egzaminacyjne jest prowadzone według dotychczasowych przepisów.”

Art.  12.

W przypadku nauczycieli, którzy w okresie od dnia 1 września 2018 r. do dnia 31 sierpnia 2019 r. w trakcie odbywania stażu na kolejny stopień awansu zawodowego zmienili miejsce zatrudnienia i za okres dotychczas odbytego stażu otrzymali co najmniej dobrą ocenę pracy, ocena ta jest uwzględniana do oceny dorobku zawodowego nauczyciela dokonywanej po zakończeniu całego stażu.”

 

 

Podstawa prawna:

 

Dariusz Skrzyński

16-07-2019

więcej
< class="item_title"> Zniżka godzin na stanowisku kierowniczym

 

Pytanie:

Czy wicedyrektor i kierownik szkolenia praktycznego mogą wskazać godziny swojej pracy? Ich pensum wynosi obecnie 9 godzin.  Uznali, że obowiązuje ich 40 godzinny tydzień pracy, tym samym pół etatu będą realizować jako osoby na stanowiskach kierowniczych (20 godzin), pół etatu będą nauczycielami (20 godzin), tj. będą prowadzić zajęcia, przygotowywać się do nich, doskonalić itp. 

Odpowiedź:

Ze względu na zakres obowiązków nie jest możliwe precyzyjne określenie godzin pracy wicedyrektora i kierownika szkolenia praktycznego w ramach godzin pozostałych po zrealizowaniu obowiązkowego pensum (9 godzin). Rozliczenie następuje z wykonanych zadań a nie czasu pracy. Nie jest możliwe podzielenie wymiaru zatrudnienia 40 godzin w taki sposób, jak wskazali: wicedyrektor i kierownik szkolenia praktycznego: (20 godzin), pół etatu jako nauczyciel, (20 godzin), pół etatu jako osoba na stanowisku kierowniczym. Nie należy akceptować tak określonego harmonogramu.

Uzasadnienie:

Zgodnie z art. 42 ust. 6 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. – Karta Nauczyciela (tekst jedn.: Dz. U. z 2019 poz. 2215 ze zm.), dyrektorowi i wicedyrektorowi szkoły oraz nauczycielowi pełniącemu inne stanowisko kierownicze w szkole, a także nauczycielowi, który obowiązki kierownicze pełni w zastępstwie nauczyciela, któremu powierzono stanowisko kierownicze, obniża się tygodniowy obowiązkowy wymiar godzin zajęć lub zwalnia z obowiązku realizacji zajęć. O rozmiarze zniżki decyduje organ prowadzący szkołę w zależności od typu placówki oraz warunków pracy.

Nauczyciel, któremu obniżono obowiązkowe pensum nadal zatrudniony jest w wymiarze zajęć określonym w umowie o pracę (akcie mianowania), ale realizuje inny - obniżony tygodniowy obowiązkowy wymiar godzin zajęć.

Czas pracy wicedyrektora, czy kierownika szkolenia praktycznego szkoły pozostający do dyspozycji po obniżeniu pensum powinien być wykorzystany na inne czynności i zajęcia wynikające z zadań statutowych szkoły  oraz czynności związane z przygotowaniem się do zajęć, samokształceniem i doskonaleniem zawodowym, a także na realizację dodatkowych zadań wynikających ze sprawowanej funkcji. Jako nauczyciela obowiązuje ich 40-godzinny tydzień pracy rozłożony na pięć dni (art. 42 ust. 1 i art. 42c ust. 1 KN). Ze względu na zakres obowiązków nie jest możliwe precyzyjne określenie (rozdzielenie) godzin pracy wicedyrektora i kierownika szkolenia w ramach godzin pozostałych po zrealizowaniu obowiązkowego pensum. Ramy jej wykonywania są uzależnione od wielu czynników zewnętrznych. Nie można zatem ustalić również wymiaru czasowego realizowanych zadań w ramach sprawowanego stanowiska. W tym zakresie nie prowadzi się również ewidencji czasu pracy. Rozliczenie wicedyrektora i kierownika szkolenia praktycznego szkoły z tego zakresu obowiązków następuje z wykonanych zadań a nie czasu pracy. Odpowiednio wicedyrektor szkoły i kierownik szkolenia praktycznego, o których mowa w pytaniu, zatrudnieni są w pełnym wymiarze czasu pracy i realizują 9 godzin dydaktycznych tygodniowo. Pozostały czas pracy to zadania związane przygotowaniem się do zajęć, samokształceniem i doskonaleniem zawodowym,  a także związane ze sprawowaną funkcją, ale nie podlegają one rozliczeniu. Ogólny czas pracy w tygodniu nie powinien przekroczyć 40 godzin. Takie ujęcie czasu pracy wicedyrektora i kierownika szkolenia praktycznego przesądza również o tym, że nie można „na sztywno” ustalić czasu, w jakiem wicedyrektor zobowiązany jest wykonywać swoje obowiązki na terenie szkoły. Nie  ma żadnego przepisu, który dawałby podstawę prawną do określenia, że nauczyciel zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku wicedyrektora i kierownika szkolenia praktycznego może realizować 20 godzin zadań jako nauczyciel i 20 godzin jako osoba na stanowisku kierowniczym.

 

Dariusz Skrzyński

20-09-2020

więcej

ECRK s.c.
ul. Elektryczna 1/3 lok. 216
15-080, Białystok
Oddział Warszawa:
ul. Zaruby 6A lok. 32
 
Telefony

logo